Қосим-Жўмарт Тўқаев: «Халқимиз атом қуроллари синовларининг қурбонига айланди»

23:30 | 4 дақиқада ўқилади.

1949 йилдан 1989 йилгача Қозоғистондаги Семипалатинск полигонида ядро синовлари ўтказилган, бу маҳаллий аҳоли соғлиғига салбий таъсир кўрсатган эди.

Kaz

Қозоғистон президенти Қосим-Жўмарт Тўқаев Халқаро ядровий синовларга қарши кураш кунида қозоқ халқининг фожиасини эслатиб, келажак авлодлар учун тинчликни мустаҳкамлашга чақирди. Бу ҳақда Tengrinews.kz хабар берди.

«Бугун Халқаро ядровий синовларга қарши кураш куни. Ушбу унутилмас сана Қозоғистон ташаббуси билан БМТ Бош Ассамблеяси томонидан таъсис этилган. Халқимиз атом қуроли синовларининг энг оғир оқибатлари қурбони бўлди. Бу фожиа такрорланмаслиги керак. Келажак авлодлар учун биз тинчликни мустаҳкамлашимиз, халқаро ҳамкорликни ривожлантиришимиз, ядровий қуролсизланиш ва ядровий синовлардан воз кечиш бўйича саъй-ҳаракатларни амалга оширишимиз керак. Тинчлик ва хавфсизлик – бутун инсониятни бирлаштирадиган энг олий қадриятдир», — деб ёзди Тўқаев ўзининг X тармоғидаги саҳифасида.

Эслатиб ўтамиз: ўтган йили Конституциявий суд раиси Элвира Азимова Семипалатинск ядро полигонидаги синовлардан зарар кўрган фуқароларни ижтимоий ҳимоялаш масаласини тартибга солишни тавсия этган эди.

2023 йилда Мажлис депутати Нурлан Ауесбаев Семипалатинск полигонидаги ядро синовлари оқибатида жабр кўрган фуқароларни ижтимоий ҳимоялашнинг муаммоли масалаларини кўтарган эди.

Ўз навбатида, Бош вазир Ўлжас Бектенов 1949 йилдан 1990 йилгача Семипалатинск ядро синовлари полигони ҳудудидаги юқори радиация хавфи зонасида ишлаган шахсларнинг муддатидан олдин пенсияга чиқиши зарурлиги ҳақидаги депутатлар сўровига жавоб берди. Депутатлар эркакларга 55 ёшдан — умумий иш стажи 25 йил бўлганда, аёлларга эса 50 ёшдан — умумий иш стажи 20 йил бўлганда муддатидан олдин пенсияга чиқиш имкониятини таъминлашни таклиф этишди.

2021 йилда Қозоғистон Семипалатинск ядро синовлари полигони ёпилганининг 30 йиллик санасини нишонлади.