Xitoy global chip yetishmovchiligidan ogohlantirdi

Xitoyning savdo vazirligi 7-mart kuni Niderlandiya chip ishlab chiqaruvchisi «Nexperia» va uning Xitoydagi qo‘shma korxonasi o‘rtasidagi «yangi mojarolar» oqibatida yana bir global semikonduktor ta’minot zanjiri inqirozi bo‘lishi ehtimoliga e’tibor qaratdi.

O‘tgan yil oktabr oyida Pekin Xitoyda ishlab chiqarilgan Nexperia chiplariga eksport nazoratini joriy qilgach, global avtosanoatda ishlab chiqarishda uzilishlar yuz berdi. Bu holat Haga kompaniyani uning xitoylik egasi «Wingtech»dan tortib olganidan so‘ng ro‘y berdi. «Nexperia» chiplari avtomobillarning elektron tizimlarida keng qo‘llaniladi.

Diplomatik muzokaralardan so‘ng chip yetishmovchiligi biroz yengillagan bo‘lsa-da, «Nexperia»ning Niderlandiyadagi shtab-kvartirasi va Xitoydagi bo‘limi o‘rtasidagi mojaro faqat kuchaygan, bir tomon «Wingtech» nazoratini bekor qilish tarafdori bo‘lsa, ikkinchi tomon bu nazoratni tiklashni talab qilmoqda.

Pekinning ogohlantirishi

Kecha, 7-mart kuni Pekinning ogohlantirishi «Nexperia»ning Xitoydagi bo‘limi Niderlandiya shtab-kvartirasini Xitoydagi barcha xodimlarning ofis akkauntlarini o‘chirishda ayblaganidan bir kun so‘ng e’lon qilindi.

«(Bu) yangi mojarolarni qo‘zg‘atdi va kompaniyalararo muzokaralarda yangi qiyinchilik va to‘siqlar yaratdi. «Nexperia Netherlands» kompaniyaning normal ishlab chiqarish va faoliyatini jiddiy ravishda buzdi va agar bu yana global semikonduktor ishlab chiqarish va ta’minot zanjiri inqiroziga olib kelsa, Niderlandiya buning to‘liq mas’uliyatini olishi kerak», – dedi Xitoy savdo vazirligi rasmiy veb-saytidagi bayonotida.

6-mart kuni e’lon qilingan bayonotda «Nexperia»ning Niderlandiyadagi shirkati IT-harakatini rad etmagan, ammo Xitoy qo‘shma korxonasining bu harakat Guandun provinsiyasidagi yig‘ish va sinov zavodida ishlab chiqarishga ta’sir qilgani haqidagi da’vosini rad etgan.

Kompaniyalar nimaga kelisha olmayapti?

«Nexperia»ning Xitoy qo‘shma korxonasi sentabrda «Wingtech» nazorati olib tashlanishiga javoban Niderlandiyadagi egasidan mustaqilligini e’lon qildi. Shu vaqtdan beri har ikki tomon ham muzokaralarda bir-birini ayblashni davom ettirmoqda, Niderlandiya shtab-kvartirasi esa Guandun zavodiga chip taqdimotini to‘xtatgan.

Pekin, Haga va Brusselning har ikki tarafni mediatsiyali yechimga undashga qaratgan sa’y-harakatlari keskin to‘siqni hal qilishda ancha kam natija berdi.

Pekin Hagani «Nexperia»ning Niderlandiya shtab-kvartirasidan kompromiss talab qilish yoki oktabrda «Wingtech» aksiyalarini Niderlandiya advokatiga o‘tkazish bilan bog‘liq Amsterdam sud jarayonlarini yakunlashda yetarlicha harakat qilmaganlikda aybladi.