83 минг ҳарбий ҳалок бўлди: Россия янги аскарлар қидирмоқда

Россиянинг Беларус орқали вазиятни кескинлаштиришга уринишлари, хусусан, у ерга қўшимча ядро қуроллари етказиб бериши ва шов-шувли қўшма ҳарбий машғулотлар ўтказиши — унинг Украинадаги қуруқлик операциялари секинлашган бир пайтга тўғри келмоқда.

Украина Қуролли кучлари бош қўмондони Александр Сирский «Милитарний» журналига берган интервюсида тактик ташаббус Украина қўлига ўтганини маълум қилди. Унинг сўзларига кўра, ҳозирда Украинанинг Россия позицияларига уюштираётган ҳужумлари сони душман ҳужумларидан ошиб кетган. Бунга сабаб шуки, Россия қўшинларида ҳужум операцияларини ўтказиш учун аскарлар етишмаяпти.

«2026 йил бошидан буён душманнинг умумий йўқотишлари 141 500 кишидан ошди. Шундан 83 мингдан ортиғи қайтариб бўлмас йўқотишлардир (ҳалок бўлганлар)», — деб ёзди Сирский ўзининг Telegram-каналида.

Украина Ташқи разведка хизматининг ҳисоб-китобларига кўра, Россия кунига 1000 дан ортиқ кишини йўқотмоқда ва бунинг ўрнини тўлиқ қоплай олмаяпти. Жорий йилда кунлик ёлланганлар сони ўртача 800-930 кишини ташкил этмоқда. Оқибатда жанг майдонидаги рус қўшинлари сони қисқариб бормоқда.

Ташқи разведка хизматининг маълумотларига кўра, бунга жавобан Россиянинг 40 та минтақасида ҳарбий хизматга шартнома имзолаганлик учун бериладиган мукофот пуллари 30 фоиздан 100 фоизгача оширилган. Армия сафларини кенгайтириш мақсадида Владимир Путин Молдованинг Днестрбўйи минтақасидаги рус тилида сўзлашувчи аҳоли учун Россия фуқаролигини олиш тартибини ҳам соддалаштирди.

«Россия шу тариқа янги аскарларни қидирмоқда», — деди Украина президенти Владимир Зеленский.

У Россия қўшимча 100 минг аскарни сафарбар қилишга уринаётгани ҳақида разведка маълумотлари олганини таъкидлади.

«Бизнингча, ҳозирги вақтда Россияда яширин сафарбарликни амалга ошириш учун салоҳият йўқ», — дея қўшимча қилди у.

Шу билан бирга, 22 май куни Россия Украинани Луганск вилоятининг ўзи назорат қилаётган қисмида ҳалокатли ҳужумлар уюштирганликда айблади. Хабарларга кўра, мақола тайёрланаётган вақтда тўрт киши ҳалок бўлгани айтилган.

Украинанинг Россия нефт саноати ва ҳарбий техникасига қарши зарбалари

Украина Ташқи разведка хизматининг маълум қилишича, Россия иқтисодиёти ҳам издан чиқмоқда. Йилнинг дастлабки тўрт ойидаёқ бюджет камомади 78,4 миллиард долларни ташкил этган. Ваҳоланки, бутун йил учун атиги 50,5 миллиард долларлик тақчиллик режалаштирилган эди.

«Асосий зарба нефт секторига тўғри келди. Углеводородлардан тушадиган даромадлар 38,3 фоизга қисқарди», — дейилади хабарда.

Жорий йилда Украина Россиянинг нефтни қайта ишлаш заводлари ва нефт экспорт қилувчи терминалларига узоқ масофадан ҳужумларни кучайтирди. Бу эса Москвани жаҳон бозоридаги нефт нархларининг ошишидан кўриши мумкин бўлган кутилмаган фойдадан маҳрум қилди.

Халқаро энергетика агентлигининг (ХЭА) қайд этишича, Украинанинг нефт ҳайдаш станциялари, омборлар ва қувурларга берган зарбалари оқибатида Россия 2026 йил апрел ойида нефт қазиб олиш ҳажмини 2025 йилнинг апрелига нисбатан кунига 460 минг баррелга қисқартиришга мажбур бўлган. Гарчи Россия экспорти кунига 250 минг баррелга ошган бўлса-да, қазиб олишнинг қисқариши унинг Форс кўрфазидаги уруш ҳолатидан тўлиқ фойдаланиш имкониятларини чеклаб қўйди.

Шу билан бирга, бу йил Украина бутун Россия бўйлаб жойлашган нефтни қайта ишлаш заводларига ҳужумларни ҳам кескин оширди.

«Reuters» агентлиги ҳисоб-китобларига кўра, январдан май ойига қадар Украина дронлари ҳужуми натижасида 16 та заводда кунига қарийб 700 минг баррел нефтни қайта ишлаш қуввати ишдан чиққан. Баъзи заводларга ҳатто бир неча бор зарба берилган. Таққослаш учун, 2025 йилнинг мос даврида фақат 8 та завод зарар кўрган эди. Агентлик маълумотларига кўра, зарар кўрган корхоналар Россиянинг умумий нефтни қайта ишлаш қувватининг чорак қисмини ташкил қилади.

Бундай йўқотишлар Россия ичкарисида ёқилғи таъминотида узилишлар келтириб чиқариши мумкинлиги сабабли Россия ҳукумати апрелдан июлгача нефт маҳсулотлари экспортига вақтинчалик тақиқ жорий қилишга мажбур бўлди. ХЭА маълумотига кўра, тақиқнинг биринчи ойидаёқ Россиянинг нефт маҳсулотлари экспорти кескин пасайиб, кунига 340 минг баррелга камайган.

«Ресурсларимиз чекланганини ҳисобга олиб, ўзимиздан анча йирик душманга самарали қаршилик кўрсатиш учун ҳолдан тойдириш урушидан ассиметрик стратегияга ўтишга ҳаракат қиляпмиз. Асосий вазифаларимиз — душманнинг олдинга силжишини тўхтатиб, самарали қарши ҳужумга ўтиш ҳамда русларнинг фронт ортига, хусусан, уларнинг ички ҳудудларига чуқур зарбалар беришдир», — деди Сирский Европа Иттифоқи Ҳарбий қўмитасидаги чиқишида.

17 май куни Украина Москва атрофидаги 100 километр радиусда жойлашган қатор ҳарбий-саноат объектларига ҳужум қилди. Бу ҳаракат Россиянинг 13 ва 14 май кунлари Киевга уюштирган ва 52 кишининг умрига зомин бўлган йирик зарбаларига ўзига хос жавоб бўлди.

Ушбу нишонлар орасида юқори аниқликдаги қуроллар учун микроэлектроника ишлаб чиқарувчи «Ангстрем» яримўтказгичлар заводи, ҳарбийларга хизмат кўрсатувчи Солнечногорск нефт ҳайдаш станцияси ва Москва нефтни қайта ишлаш заводи бор эди. Кейинроқ сунъий йўлдошдан олинган суратларда Солнечногорскда тўртта ёқилғи сақлаш цистернаси вайрон бўлгани тасдиқланди.

«Украинанинг «узоқ масофали санкциялари» Москва вилоятигача етиб борди ва биз русларга очиқ айтяпмиз: уларнинг давлати бу урушни тўхтатиши шарт», — деди Зеленский.

Шунингдек, Украина 15 май куни Рязан нефтни қайта ишлаш заводига, 16 майда Ставропол ўлкасидаги «Азот» кимё заводига, 19 майда Ярославл нефтни қайта ишлаш заводига, 21 майда Нижегород вилоятининг Кстово шаҳридаги «Лукойл» корхонасига ва 22 май куни Сизран нефтни қайта ишлаш заводига дронлар орқали зарбалар йўллади.

16 май куни Владимир Зеленский Украина томони душманнинг ҳарбий техникаларига, жумладан, жанговар вертолётлар, десант кемалари, ўқ-дори ортилган кема ва зенит-ракета мажмуаларига ҳам муваффақиятли зарба берганини маълум қилди.

Украина Беларусни урушга қўшилишнинг оғир оқибатларидан огоҳлантирмоқда

Украина томонининг маълум қилишича, Россия Киевга ҳужум уюштириш ва Украинага қарши урушда янги фронт очиш мақсадида Беларус президенти Александр Лукашенкога босим ўтказмоқда.

Зеленскийнинг сўзларига кўра, Россия уруш бошидаги стратегиясини такрорлаш ниятида. Бунинг учун улар қўшни Брянск вилоятидан Черниговга қарата бир вақтнинг ўзида ҳужум бошлашни режалаштирган.

«Бизга маълумки, руслар Александр Лукашенкони янги тажовузкор операцияларга қўшилишга кўндириш мақсадида у билан қўшимча алоқалар ўрнатган», — деди Зеленский 15 май куни.

Шунингдек, у ҳозирда Украинанинг шимолий чегаралари мустаҳкамланаётганини ва мамлакатда таҳдидларга «жавоб қайтариш учун аниқ имкониятлар» етарлича мавжудлигини қайд этди.

«У ердагилар шуни яхши тушунишлари керакки, бу қадам улар учун, албатта, жуда жиддий оқибатларга олиб келади», — деди Украина раҳбари.

Бу ҳафта Россия Беларусни қўшма ядровий машғулотларга жалб қилди. Мазкур машғулотларда 64 минг нафар ҳарбий хизматчи, 200 дан ортиқ ракета учириш қурилмаси, 140 та самолёт, 73 та ер усти ва 13 та сувости кемаси иштирок этди.

Россия президенти Владимир Путиннинг маълум қилишича, икки давлат ҳарбийлари машғулотлар доирасида баллистик ва қанотли ракеталарни учириб кўради. Россия ўтган йил Беларусда ўзининг янги «Орешник» тактик ядровий ракетасини жойлаштирди ва ушбу қурол ёрдамида Европанинг ҳарбий объектлари ҳамда қурол ишлаб чиқарувчи корхоналарига ҳужум қилиш билан таҳдид қилиб келмоқда. Москванинг билдиришича, машғулотлар доирасида «Искандер-М» баллистик ракеталарига ўрнатилиши мумкин бўлган яна бир қанча жанговар каллаклар Беларус ҳудудига олиб ўтилган.

Олдиндан эълон қилинмаган машғулотларнинг асосий сабаби сифатида, НАТОнинг Россия-Украина урушига нисбатан вазиятни кескинлаштираётганидан гўёки хавотирга тушиш ҳолати кўрсатилган.

«Кескинликнинг бундай ортиши, жумладан, ядровий соҳадаги очиқдан-очиқ иғвогарона ҳаракатлар натижасида стратегик хавф-хатарлар, қолаверса, НАТО ва бизнинг мамлакатимиз ўртасида тўғридан-тўғри тўқнашув келиб чиқиш эҳтимоли ортиб бормоқда. Бу эса, ўз навбатида, ҳалокатли оқибатларга олиб келиши ҳеч гап эмас», — дея огоҳлантирди Россия ташқи ишлар вазири ўринбосари Сергей Рябков ТАСС давлат ахборот агентлигига берган интервюсида.