АҚШ Молия вазири: «Россия нефт санкциялари юмшашидан атиги 2 млрд доллар фойда кўради»
АҚШ Молия вазири Скотт Бессент Россия ва Эрон нефтига қўйилган чекловларнинг вақтинча олиб ташланишини стратегик юриш деб атади. Унинг фикрича, бу қарор Москванинг даромадларини оширмайди, аксинча, нархлар назоратини таъминлайди.
NBC News телеканалига берган интервюсида Скотт Бессент Доналд Трампнинг санкцияларни юмшатиш ҳақидаги қарорини ҳимоя қилди. Унинг таъкидлашича, Россия нефтига қўйилган чекловларнинг вақтинча олиб ташланиши Москвага кўпи билан 2 млрд доллар қўшимча даромад келтириши мумкин.
«Бу Россия учун атиги бир кунлик бюджет харажатларига тенг холос», деди вазир.
Бессентнинг тушунтиришича, бу қарор Япония ва Жанубий Корея каби давлатларга танкерларда тўпланиб қолган нефтни сотиб олиш имконини беради ва энг муҳими — жаҳон бозорида нархларнинг 150 долларгача кўтарилиб кетишининг олдини олади.
Журналистнинг «авваллари санкцияларни қўллаб-қувватлаган эдингиз, энди нега фикрингиз ўзгарди?» деган саволига вазир савол билан жавоб берди: «Нефт нархи 150 долларга чиқиб, улар бу маблағнинг 70 фоизини (105 доллар) олиши яхшими ёки нархни 100 доллардан пастда ушлаб туриб, уларга камроқ пул беришми?». Шу тариқа, Оқ уй нефт таклифини кўпайтириш орқали Россия ва Эроннинг умумий фойдасини камайтиришни кўзламоқда.
Яқин Шарқдаги инқироз
Яқин Шарқда бошланган янги уруш ва Эрон томонидан Ҳўрмуз бўғозининг тўсиб қўйилиши дунё нефт экспортининг бешдан бир қисмини тўхтатиб қўйди. Бу эса нархларнинг 2022 йилдан бери кузатилмаган рекорд даражага кўтарилишига сабаб бўлди. Вазиятни назорат қилиш учун АҚШ маъмурияти март ойи ўрталарида Россиянинг 12-мартгача танкерларга юкланган ва денгизда турган нефтини сотиб олишга вақтинча рухсат берди. Кейинроқ худди шундай имтиёз Эрон нефти учун ҳам жорий этилди.
Вашингтоннинг бу режаси энергия бозоридаги «вақтинчалик тақчиллик»ни ёпишга қаратилган. Трамп маъмурияти учун ҳозирги асосий вазифа — Эронга қарши ҳарбий амалиётларни давом эттирган ҳолда, глобал инфляциянинг жиловдан чиқиб кетишига йўл қўймасликдир. Бунда Россия нефти бозорни барқарорлаштирувчи восита сифатида ишлатилмоқда.
Стратегик ҳисоб-китоб
Экспертлар Ҳўрмуз бўғози ёпиқ қолаверса, бундай вақтинчалик чоралар самара бермаслигидан огоҳлантирмоқда. Агар танкерлардаги захиралар тугаса ва қамал давом этса, Вашингтон янада кескинроқ иқтисодий ёки ҳарбий қарорлар қабул қилишига тўғри келади. Ҳозирча эса Трамп жамоаси «икки ёмонликдан кичигини» танлаб, бозорни Россия ва Эрон нефти ҳисобига тинчлантиришга уринмоқда.
