«Биз текинга қўриқламаймиз»: АҚШ Ҳўрмуз бўғозини қўриқлагани учун ҳақ ундирмоқчи
Трампнинг таъкидлашича, Вашингтон ушбу муҳим сув йўлини ўнлаб йиллар давомида текинга қўриқлаган, энди эса ушбу харажатларни «бой давлатлар» қоплаши керак.
АҚШ президенти Доналд Трамп Вашингтон Ҳўрмуз бўғозида хавфсизликни таъминлашда асосий ролни бажариши ва бу хизмат учун бошқа давлатлардан ҳақ олиши кераклигини билдирди. У бу ҳақда «Fox News» телеканалига берган интервюсида гапирди.
Трампнинг янги талаби
Трампнинг сўзларига кўра, АҚШ бўғознинг «ҳимоячиси»га айланади ва унинг хавфсизлиги учун сарфланаётган харажатлар қопланиши лозим.
Президент бу ташаббусни шартли равишда «Бўғознинг халоскор фариштаси» деб аташ мумкинлигини ҳам таъкидлади.
«Бу ишни амалга оширганимизда, бизга пул тўлашади, чунки бу давлатлар жуда бой. Улар биз томонда ва биз бу ишни текинга қилишимиз керак эмас», — деди у.
У қайси мамлакатлар тўлов қилиши ҳақида аниқ гапирмаган бўлса-да, Форс кўрфазидаги нефт экспорт қилувчи давлатларни назарда тутгани айтилмоқда.
Шунингдек, Трамп АҚШ «бўғозни 50 йилдан ортиқ вақт давомида қўриқлагани ва бунинг учун ҳеч қачон пул олмаганини» таъкидлаб, бундан бошқа давлатлар пул ишлаб топганини билдирди.
«Биз уни текинга қўриқлаган эдик, энди эса қўриқлаганимиз учун бизга жуда катта пул тўлашади», — деди у.
Ҳўрмуз бўғози атрофидаги баҳслар кучаймоқда
28 феврал куни АҚШ ва Исроил Эронга қарши қўшма уруш бошлашидан олдин бўғоз барча кемалар учун очиқ эди. Ўшандан бери бўғоз орқали денгиз қатнови сезиларли даражада камайди. АҚШ ва Эрон ўртасида ушбу муҳим сув йўлини назорат қилиш бўйича келиб чиққан баҳслар эса низони бартараф этиш ва барқарор тинчлик битимига эришиш бўйича уринишларни йўққа чиқарди.
Эрон июн ойида имзоланган ўзаро англашув меморандуми унга мазкур денгиз йўлаги орқали юк ташишни назорат қилиш ҳуқуқини берганини даъво қилмоқда.
Теҳрон АҚШ ҳарбийларининг кемаларни Ўмон қирғоқлари яқинидаги жанубий йўналишдан ҳаракатланиш ҳақидаги чақириқларини рад этди. Вашингтон эса айнан шу йўналиш хавфсиз эканини таъкидламоқда.
Эроннинг Буюк Британиядаги элчихонаси АҚШни келишув шартларини мунтазам бузишда айблаб, жанубий йўналишдан фойдаланиш талабини хавфли ва ишончсиз деб баҳолади.
Сўнгги кунларда Эрон бир нечта тижорат кемасига ҳужум қилгани ҳақида хабарлар тарқалди. Бу воқеалардан кейин АҚШ Эронга ҳаво зарбалари берди. Шу билан бирга, Эрон Ҳўрмуз бўғози орқали кема ҳаракати вақтинча чекланганини маълум қилди.
