Эронда қимматчиликка қарши «Kalabarg» электрон купони жорий этилди

2025 йил 28 декабрда бошланган оммавий норозиликлардан сўнг Эрон ҳукумати аҳоли турмуш даражасига босимни юмшатиш мақсадида «Kalabarg» номли электрон купон тизимини жорий этди. Ушбу механизм юқори инфляция ва кескин қимматчилик шароитида асосий озиқ-овқат маҳсулотлари харидини енгиллаштиришга қаратилган. Расмийлар бу чора бозорда қисман барқарорликни таъминлаб, айрим товарлар нархининг пасайишига олиб келганини таъкидламоқда.

«Kalabarg» тизими давлат томонидан аҳолига рақамли тарзда ажратиладиган лимит ёки электрон ҳужжат шаклида ишлайди. У орқали сут, пишлоқ, ёғ, гуруч, гўшт ва тухум каби энг зарур маҳсулотларини имтиёзли тартибда харид қилиш мумкин. Ҳукуматнинг таъкидлашича, бу ёндашув импортга ажратиладиган имтиёзли валюта атрофида шаклланган суиистеъмолликлар ва спекуляцияларни қисқартиришга ҳам хизмат қилади.

Норозиликлардан олдин ҳам нархлар тез суръатда ошиб, айрим маҳсулотлар қисқа муддатга дўкон пештахталаридан йўқолган эди. Расмий изоҳларга кўра, бунга тақсимот занжиридаги узилишлар, бозордаги спекулятив ҳаракатлар ва умумий иқтисодий босим сабаб бўлган. «Kalabarg» жорий этилгандан кейин эса йирик чакана савдо тармоқларида асосий товарлар қайта пайдо бўлиб, айрим позицияларда нархлар орқага чекина бошлаган.

Шу билан бирга, жамоатчилик бу чораларга эҳтиёткорлик билан ёндашмоқда. Айрим фуқаролар электрон купонлар қисман ёрдам бераётганини тан олса-да, инфляция даражаси ҳануз юқори эканини, даромадлар эса бу ўсишга мослашмаётганини айтмоқда. Демак, тизим қисқа муддатли енгиллик берса-да, муаммони тўлиқ ҳал қилмайди.

Мутахассисларнинг фикрича, «Kalabarg» қимматчиликка қарши тактик қадам бўлиб, узоқ муддатли самара иқтисодий ислоҳотлар, валюта сиёсати ва бозор назорати кучайтирилишига боғлиқ. Акс ҳолда электрон купонлар ижтимоий босимни вақтинча юмшатувчи восита бўлиб қолиши мумкин.