Ҳар учтадан иккита пенсионер тўлиқ иш стажисиз пенсияга чиқмоқда
Ўзбекистонда тўлиқ иш стажини тўплай олмаган ҳолда пенсияга чиқаётганлар улуши сўнгги 15 йилда қарийб 10 бараварга ошди.
Ўзбекистонда пенсияга чиқаётган ҳар уч фуқаронинг қарийб икки нафари қонунда белгиланган тўлиқ иш стажини тўплай олмаган.
Пенсия жамғармаси маълумотларига кўра, 2010-йилда янги тайинланган пенсионерларнинг атиги 6 фоизида тўлиқ пенсия олиш учун етарли иш стажи бўлмаган. 2025-йилга келиб бу кўрсаткич 61 фоизга етди.
Маълумот учун, қонунчиликда ёшга доир тўлиқ пенсия олиш учун эркаклар 60 ёшга тўлган ва камида 25 йил, аёллар эса 55 ёшга тўлган ҳамда камида 20 йил иш стажига эга бўлиши кераклиги белгиланган.
Тўлиқ иш стажи етишмаслиги фақат янги пенсияга чиқаётганлар билан чекланмаяпти. 2010-йилда барча пенсионерларнинг 3 фоизи тўлиқ иш стажига эга бўлмаган бўлса, 2025-йилга келиб уларнинг улуши 39 фоизга чиқди.
Пенсия жамғармаси бу ҳолатни норасмий бандликнинг юқорилиги, иш ҳақининг бир қисми «конверт»да берилиши ва ижтимоий солиқ тўланмаслиги билан боғламоқда.
Бундан ташқари, айрим фуқароларнинг меҳнат фаолияти ҳақидаги маълумотлар тўлиқ расмийлаштирилмайди. Натижада ишланган айрим йиллар пенсия тайинлашда ҳисобга олинмаслиги мумкин.
Жамғарма норасмий меҳнат ва «конверт»да олинадиган маош фуқаронинг келажакдаги пенсияси миқдорига салбий таъсир қилишидан огоҳлантирди.
2025-йилги маълумотларга кўра, Ўзбекистондаги пенсионерларнинг 47 фоизи ойига 820 минг сўмдан 1 миллион сўмгача пенсия олган.
Пенсия жамғармаси маълумотига кўра, 2026 йил 1 август ҳолатида Ўзбекистонда 4 миллион 354 мингга яқин пенсионер бор. Жорий йилнинг январь–июль ойларида эса 177,7 минг фуқарога янги пенсия тайинланган.
