Bali oroli «yangi Dubay»ga aylantirilmoqda

Indoneziya moliya vaziri Purbaya Yudhi Sadeva Bali sayyohlik orolida xorijiy kapital uchun nol soliq stavkasi bilan xalqaro moliya markazi qurish loyihasini e’lon qildi. Loyiha Singapur, shuningdek, Malayziya va Vietnamdagi markazlar bilan raqobatlashadi.


Soddalashtirilgan qoidalar va kamaytirilgan byurokratik yuklar va’dasi 

«Pul chet eldan kelishi mumkin va men uni soliqqa tortmayman», – degan Indoneziya moliya vaziri. 

Vazirning so‘zlariga ko‘ra, Bali markazi uchun tartibga solish bazasi Dubay xalqaro moliya markazi (DIFC) ga o‘xshash bo‘ladi:

«Biz Dubay modelidagi tuzilmani yaratamiz».

U ishga tushirish sanasini aniq aytmadi. «Bloomberg» ma’lumotlariga ko‘ra, soliq imtiyozlaridan tashqari, rasmiylar soddalashtirilgan qoidalar va byurokratik yuklarni kamaytirishni va’da qilmoqdalar.
 
Indoneziya rasmiylari har kuni yuzlab reyslarni qabul qiladigan mashhur kurort investorlar uchun gavjum poytaxt Jakartaga qaraganda yaxshiroq magnitga aylanishiga pul tikishmoqda. «Bloomberg» manbalariga ko‘ra, Bali moliya markazi loyihasini mamlakat rahbariga maslahat bergan «Bridgewater Associates» asoschisi Rey Dalio qo‘llab-quvvatlaydi.
 

Nima uchun bu kerak va xavflar qanday?
 
Yangi moliyaviy markaz rasmiylarga «ishonchsizlik» tufayli kelib chiqadigan kapital oqimini to‘xtatishga yordam berishi mumkin, deb hisoblaydi Jakartada joylashgan Iqtisodiyot va moliyani rivojlantirish instituti (INDEF) vakili M. Rizal Taufiqurrahmon.
 
Qonun ustuvorligi va makroiqtisodiy barqarorlik kafolatlanmagan holda, loyiha shunchaki soliq boshpanasiga aylanib ketishi mumkin, deb ogohlantirdi Paramadina universiteti iqtisodchisi Vijayanto Samirin. Shunga qaramay, u Bali markazi uchun vaqtni qulay deb biladi:

«Vaqt to‘g‘ri... ayniqsa Yaqin Sharqdagi hozirgi notinchlikni hisobga olgan holda».

«Bloomberg»ning ta’kidlashicha, Bali xalqaro kapitalni jalb qilishga intilayotgan boshqa Janubi-Sharqiy Osiyo markazlari bilan ham raqobatlashishi kerak bo‘ladi. Huquqiy aniqlik nuqtai nazaridan Indoneziya raqobatlashishga harakat qilayotgan Singapurdan aniq orqada qolmoqda, dedi INDEF vakili Ario Irhamna Hongkongning «The South China Morning Post» nashriga. Va bu «moliya sektoridagi odamlar birinchi navbatda e’tibor beradigan narsa», deb tushuntirdi ekspert.
 
Bundan tashqari, mutaxassislar orolning yaqinlashib kelayotgan infratuzilma inqirozidan xavotirda. Bali allaqachon sayyohlarning haddan tashqari ko‘pligidan aziyat chekmoqda: kurortlar uning chuchuk suvining 65 foizini egallab olmoqda, bu esa mahalliy aholini quduqlardan foydalanishga majbur qilmoqda va yangi qurilish loyihalari hind ibodatxonalarini vayron qilish bilan tahdid qilmoqda.