Уруш бошланганига 4 йил тўлиши арафасида Си ва Путин алоқаларни мустаҳкамлашга чақирди

Хитой раиси Си Жинпинг ва Россия президенти Владимир Путин 4 феврал куни видеоқўнғироқ орқали мулоқот қилди. Суҳбат Москва бошлаган Украинадаги урушнинг тўрт йиллиги арафасида ўтди.

Россия давлат телеканали эфирга узатган лавҳаларда Путин Москва ва Пекин ўртасидаги муносабатлар глобал беқарорлик кучайиб бораётган шароитда муҳим барқарорлаштирувчи омил эканини таъкидлади. Шунингдек, у икки давлат ўртасидаги яқин энергетик ҳамкорликни ўзаро манфаатли ва стратегик деб баҳолади.

Си Жинпинг таржимон орқали сўзлар экан, икки томонлама муносабатларни янада ривожлантириш учун «кенг қамровли режа» ишлаб чиқишга чақирди ва алоқалар тўғри йўналишда тараққий этаётганини айтди.

«Икки томон ушбу тарихий имкониятдан фойдаланиб, юқори даражадаги яқин мулоқотларни сақлаб қолиши ва турли соҳаларда амалий ҳамкорликни мустаҳкамлаши керак», – деди Хитой раиси.

Хитой ва Россия 2022 йил феврал ойида Путин Украинага ўн минглаб қўшин юборишидан бир неча кун олдин «чексиз» стратегик ҳамкорликни эълон қилган эди. Шундан бери Ғарб давлатлари Москвага қаттиқ санкциялар жорий этар экан, Хитой савдо ҳажмини ошириш орқали Россия учун муҳим иқтисодий таянчга айланди.

Россия президентининг ёрдамчиси Юрий Ушаковнинг айтишича, Путин ва Си 1 соату 25 дақиқа давомида мулоқот қилган ва Путин жорий йилнинг биринчи ярмида Хитойга ташриф буюриш таклифини қабул қилган.

Яқин дипломатик мослашув

Ушаковнинг таъкидлашича, икки раҳбар савдони, жумладан энергетика соҳасидаги ҳамкорликни ривожлантиришга келишиб олган. Шунингдек, Россия ва Хитойнинг кўплаб халқаро масалалар бўйича позициялари яқин ёки ўхшаш экани қайд этилган.

Си ва Путин сўнгги бор сентябр ойида Пекинда ўтган йирик ҳарбий парад пайтида учрашган эди. Ушбу тадбирда Шимолий Корея етакчиси Ким Чен Ин ҳам иштирок этган. Ўша учрашувда Си Хитой–Россия муносабатлари «халқаро беқарорликка дош бергани»ни айтган ва Москва билан асосий манфаатларига дахлдор масалаларда ҳамкорликни мувофиқлаштиришга ваъда берган.

Украина ва Европа Иттифоқи Пекинни Россиянинг уруш ҳаракатларига тўғридан тўғри ҳарбий ёрдам кўрсатганликда айблаб келмоқда. Хитой эса бу айбловларни рад этиб, можаронинг томони эмаслигини билдирмоқда.

4 феврал куни бўлиб ўтган видеоқўнғироқ Россия ва АҚШ ўртасидаги ядровий қуролларни қисқартириш бўйича шартнома шу ҳафта ўз кучини йўқотиши кутилётган бир пайтда ўтказилди. Хитой Ташқи ишлар вазирлиги 3 феврал куни Хитой ва Россиянинг юқори мартабали дипломатлари Пекинда глобал хавфсизлик, кўп томонлама қурол назорати ва бошқа масалаларни муҳокама қилгани ҳамда «кенг келишув»га эришганини маълум қилди.

Россия Хавфсизлик кенгаши котиби Сергей Шойгу ҳам ўтган дам олиш кунлари Пекинда бўлиб, Хитойнинг бош дипломати Ван И билан учрашди. Шойгу Москва Тайван масаласида Пекинни қўллаб-қувватлашни давом эттиришини айтди. Ван И эса ўз навбатида Россия билан стратегик мувофиқлашувни чуқурлаштириш ва икки томонлама алоқаларни мустаҳкамлашга ваъда берди.