Трамп деярли икки ҳафталик кундалик ҳужумлардан сўнг Эронга зарбаларни тўхтатишни буюрди

АҚШ президенти Дональд Трамп 24-июль куни Эронга янги зарбалар беришни тўхтатишни буюрди. Шу тариқа қарийб икки ҳафта давом этган кундалик ҳарбий ҳужумлар тўхтатилди. Бу ҳақда «Axios» нашри ўз манбаларига таяниб хабар берди.

Нашр маълумотига кўра, сўнгги 13 кун давомида Трамп ҳар куни Эронга зарба бериш режаларини тасдиқлаб келган ва АҚШ ҳарбийлари уларни бир неча соат ичида амалга оширган. 24-июль куни ҳам президентга навбатдаги ҳарбий операция режаси тақдим этилган. Аммо бу сафар Трамп ҳужумга рухсат бермаган ва зарба бермасликни буюрган.

Трамп нима учун ҳужумларни тўхтатди?

«Axios»нинг таъкидлашича, бу қарор Трампнинг музокараларга кўпроқ имконият беришга тайёр эканини, шунингдек, АҚШнинг ҳозирги зарбалари ўз самарадорлигининг энг юқори нуқтасига етганини тан олганини кўрсатади. Шу билан бирга, бу қарор доимийми ёки вақтинчалик экани ҳозирча номаълум. Манбаларнинг айтишича, АҚШ ҳарбийлари зарур бўлса, кенг кўламли ҳарбий амалиётларни қайта бошлаш режаларини тайёрлаб турибди. Бироқ Трамп бундай операцияларни бошлаш бўйича ҳозирча ҳеч қандай буйруқ бермаган.

Орадан кўп ўтмай, Трамп Оқ уйда журналистлар билан суҳбатда АҚШ Эронга қарши ҳужумларни давом эттириш ёки уларни янада кучайтириш имкониятига эга эканини айтди. Унинг сўзларига кўра, АҚШ истаса, Эроннинг «бор нарсасини йўқ қилиши» мумкин.

Бироқ президентнинг таъкидлашича, ҳарбий йўлдан кўра, Эрон билан келишувга эришиш анча тўғри стратегия ҳисобланади.

Ҳормуз бўғози бўйича музокаралар ва янги келишув

«Axios»нинг ёзишича, Трампнинг ҳужумларни тўхтатиш ҳақидаги қарори Уммон делегацияси Теҳронга музокаралар учун борганидан бир неча соат ўтиб қабул қилинган. Музокаралар Ҳормуз бўғозини қайта очиш бўйича янги келишувга бағишланган. Нашр манбаларига кўра, музокараларда маълум даражада ижобий силжиш кузатилган ва Уммон ҳамда Эрон ўртасида келишувга шу ҳафта охиригача эришилиши мумкин. Шундан сўнг Трамп таклиф этиладиган келишувни қабул қилиш ёки рад этиш масаласида қарор қабул қилади.

Июль ойи бошида Уммон Ҳормуз бўғозида иккита денгиз йўлагини ташкил этишни таклиф қилган эди. Улардан бири Эрон назорати остида бўлиши, иккинчиси эса урушдан олдинги тартиб асосида кемалар эркин ҳаракатланиши учун очиқ бўлиши кўзда тутилган. 18-июнь куни АҚШ ва Эрон ўзаро англашув меморандумини имзолаган эди. Аммо кўп ўтмай икки томон ўртасидаги ҳарбий зарбалар яна давом этди. Орадан бир ой ўтгач, АҚШ Марказий қўмондонлиги Эронга қарши янги ҳужумлар бошланганини маълум қилди. Вашингтон бу ҳаракатни тижорат кемалари ва Иорданиядаги америкалик ҳарбийларга уюштирилган ҳужумларга жавоб сифатида изоҳлади. Эрон эса АҚШ минтақадаги аралашувини тўхтатмагунча Ҳормуз бўғозини ёпишини маълум қилган.

23-июль куни Трамп АҚШ Эронга қарши янада кенг кўламли ҳужум ўтказиш имкониятини кўриб чиқаётганини айтган эди. Унинг сўзларига кўра, бундай операция яқинда ўтказилган «Эпик ғазаб» амалиётидан ҳам каттароқ бўлиши мумкин. Трамп, шунингдек, агар Вашингтон сўраса, Исроил бу операцияга «икки дақиқа ичида» қўшилишини ҳам таъкидлаган. Шу билан бирга, АҚШ президенти фикрича, Эрон раҳбарияти музокараларни истамоқда, аммо ҳозирча келишув тузишга тайёр эмас. Унинг айтишича, Теҳрон ҳали «етарлича босимни ҳис қилмаган».

Эслатиб ўтамиз, аввалроқ «The Washington Post» АҚШ Эронга қарши урушни кенгайтириши мумкинлиги ҳақида ёзганди.