Аёллар инвестиция соҳасини қандай ўзгартирмоқда?

08.03.2026 | 19:103 daqiqa

Аёлларнинг бойлиги ва таъсири ортиб бораётгани глобал молия бозорларини қайта шакллантирмоқда. Бу ўзгаришни тушуниб, унга мослаша олганлар узоқ муддатли имкониятлардан яхшироқ фойдаланиши мумкин.

Аёллар инвестиция соҳасини қандай ўзгартирмоқда?

Аёллар глобал инвестиция манзарасини тубдан ўзгартирмоқда. Тадбиркорлик фаоллигининг кучайиши, даромадларнинг ўсиши ва молиявий бойлик устидан назоратнинг кенгайиши бу жараёнга туртки бермоқда. Аёллар рекорд даражада бизнес бошламоқда ва молиявий маслаҳатчилардан нимани кутишлари ҳақидаги тасаввурларни қайта шакллантирмоқда. Уларнинг иқтисодий таъсири ортиб бораётгани капитални қандай яратиш, бошқариш ва жойлаштириш усулларини ҳам ўзгартирмоқда, деб ёзади «Visual Capitalist».

Аёллар раҳбарлигидаги тадбиркорликнинг кескин ўсиши

Тадбиркорлик аёлларнинг молиявий қудрати ортиб бораётганининг энг яққол белгиларидан бири ҳисобланади. «Gusto» маълумотига кўра, ўтган йили янги очилган барча бизнесларнинг 49 фоизини аёллар ташкил этган. Бу 2019 йилга нисбатан 69 фоизга ўсиш демакдир ва бу сўнгги беш йил ичидаги энг юқори кўрсаткич ҳисобланади.

Бу ўсиш фақат иштирок билан боғлиқ эмас. Масала капиталда ҳам. Ҳозирда аёл тадбиркорлар ўртача 1,1 миллион долларлик инвестиция қилиш мумкин бўлган активларга эга бўлиб, катта молиявий ресурсларни назорат қилмоқда. Бу эса узоқ муддатли режалаштириш, ишончли маслаҳат ва инвестиция таълимига кириш имконияти қанчалик муҳим эканини кўрсатади.

Бироқ тадбиркорлик бойлик кенгайишининг катта ҳикоясида фақат бир қисм, холос.

Аёлларнинг бойлик устидан назорати кенгаймоқда

Аёллар назорат қилаётган бойлик улуши АҚШда ҳам, дунё миқёсида ҳам ортиб бормоқда. Натижада капитал қандай тақсимланишига уларнинг таъсири ҳам кучаймоқда.

АҚШда аёллар назоратидаги активлар улуши 2019 йилдаги 31 фоиздан 2030 йилга бориб 38 фоизгача ошиши кутилмоқда. Бу тахминан 34 триллион долларга тенг бўлади.

Аёл инвесторлар турли ҳаёт босқичлари ва молиявий ролларни қамраб олади. Улар орасида мустақил даромад топувчилар, оила бюджетига ҳисса қўшувчилар, турмушга чиққан асосий даромад топувчи аёллар ва ҳаётдаги катта ўзгаришлардан ўтаётганлар ҳам бор.

Бой хонадонлар орасида турмушга чиққан, оиланинг асосий даромадини топувчи аёллар ҳозир АҚШда инвестиция қилиш мумкин бўлган 250 минг доллардан ортиқ активларга эга хонадонларнинг қарийб 25 фоизини ташкил қилади.

Аёлларнинг молиявий роллари кенгайгани сари, уларнинг бозорга таъсири ҳам ортмоқда. Улар портфел стратегиялари, рискка муносабат ва узоқ муддатли инвестиция устуворликларини шакллантирмоқда.

Даромадларнинг ўсиб бораётгани эса бу ўзгаришларни янада тезлаштирмоқда.

Даромадлар ўсиши — инвестиция қудратининг ортиши

Маош тенглиги борасидаги тараққиёт аёлларнинг молиявий асосини мустаҳкамламоқда. АҚШ аҳолини рўйхатга олиш бюроси маълумотига кўра, 2022-йилда аёллар эркаклар ишлаб топган ҳар бир долларга нисбатан тахминан 84 цент ишлаган. 1960-йилда эса бу кўрсаткич тахминан 61 цент атрофида бўлган.

Ҳали ҳам фарқлар мавжуд бўлса-да, узоқ муддатли тенденция аниқ. Умр давомидаги юқорироқ даромадлар кўпроқ жамғариш имкониятини ва каттароқ пенсия жамғармаларини англатади. Шунингдек, бу инвестиция қилиш мумкин бўлган активларнинг кўпайишига ҳам олиб келади.

Аёлларнинг молиявий таъсири кенгайгани сари, уларнинг молиявий маслаҳатлар бўйича кутилмалари ҳам ортмоқда.

Молиявий маслаҳатни қайта таърифлаш: йўл-йўриқ ва ҳамкорлик

Инвестор аёлларнинг турли гуруҳлари молиявий маслаҳатчилардан янада фаол ёрдам кутишмоқда. Маслаҳатчилар билан тез-тез учрашишга бўлган талаб ортиб бормоқда (ойига бир марта ёки ундан кўп).

Ойлик учрашувларга бўлган истак (%):

Аёл инвестор гуруҳи

2019

2023

Тўсатдан ёлғиз қолганлар

3

27

Турмушга чиққан асосий даромад топувчи

6

36

Турмушга чиққан, оилага ҳисса қўшувчи

0

23

Ёлғиз асосий даромад топувчи

3

17

Шу билан бирга, ишонч даражалари ҳам ўзгарган. Бозор ҳақидаги билимларига ишончи борлигини айтган аёллар улуши 2019 йилдаги 56,5 фоиздан 2023 йилда 16,3 фоизгача камайган.

Бу пасайиш инвестиция бўйича таълим ва шахсийлаштирилган маслаҳатларга бўлган талабни оширди.

Фақат натижанинг ўзи етарли эмас. Тадқиқотлар аёл инвесторлар орасида норозилик ортиб бораётганини кўрсатади. Кўпчилик маслаҳатчиларни алмаштиришнинг асосий сабаби сифатида мулоқот етишмаслиги ва шахсий алоқанинг йўқлигини кўрсатади.

Сўнгги 2 йил ичида молиявий маслаҳатчини алмаштириш сабаблари:

Сабаб

2019

2023

Ёмон мижозларга хизмат

27

39

Шахсий алоқанинг йўқлиги

29

32

Кўплаб аёллар учун яхши инвестиция натижалари ишонч ва шаффофлик билан бирга бўлиши керак. Самимий маслаҳатчилик муносабати даромад даражаси каби муҳим ҳисобланади.

Teglar

Mavzuga oid