Lagard Makrondan oldin lavozimidan ketmoqchi – FT

Yevropa Markaziy banki (YeMB) prezidenti Kristin Lagard kelasi yilda bo‘lib o‘tadigan Fransiya prezidentlik saylovi oldidan o‘z lavozimini muddatidan avval tark etishni rejalashtirmoqda. Bu haqda bugun, 18-fevral kuni «Financial Times» xabar qildi.

Nashrga ko‘ra, bu qaror Fransiyaning amaldagi prezidenti Emmanuel Makronga Lagard o‘rniga kim kelishini belgilashda ta’sir o‘tkazish imkonini berishi mumkin. Lagardning vakolati 2027 yil oktabrida tugashi kerak edi. Biroq ayrimlar 2027 yil bahoridagi prezidentlik saylovida o‘ta o‘ng kuchlar g‘alaba qozonishi mumkinligidan xavotirda, bu esa Yevropadagi eng muhim moliyaviy institut rahbarini tanlashni qiyinlashtirishi mumkin.

Masaladan xabardor manbaga tayanib, FT Lagard hali ketishining aniq sanasini belgilamaganini, ammo uning o‘rnini kim egallashi masalasida Makron va Germaniya kansleri Fridrix Mers asosiy hal qiluvchilar bo‘lishini istayotganini yozdi. Makron esa uchinchi muddatga nomzod bo‘la olmaydi.

YeMB: Qaror qabul qilinmagan

«Prezident Lagard o‘z vazifasiga to‘liq e’tibor qaratgan va vakolati tugashi bo‘yicha hech qanday qaror qabul qilmagan», – dedi YeMB matbuot kotibi.

Bu bayonot o‘tgan yilgi pozitsiyadan farq qiladi: o‘shanda FT Lagard erta lavozimidan ketishi mumkinligini yozganida, YeMB esa u «muddatini to‘liq bajarishga qat’iy qaror qilgan»ini bildirgan edi.

Bozorlarning Lagard ehtimoliy iste’fosiga dastlabki reaksiyasi sokin bo‘ldi. Ertalabki savdolarda obligatsiyalar daromadi va yevro deyarli o‘zgarmadi – investorlar kadrlar almashinuvi katta siyosatiy o‘zgarishlarga olib kelmaydi, deb hisoblamoqda.

Fransiya markaziy banki rahbari ham muddatidan oldin ishdan ketdi

FT xabari Fransiya Markaziy banki rahbari Fransua Villerua de Galo bu yil iyun oyida, vakolati tugashidan bir yildan ortiq vaqt oldin lavozimini tark etishini aytganidan bir hafta o‘tib chiqdi. Bu Makronga prezidentlik saylovidan oldin uning o‘rniga yangi rahbar tayinlash imkonini beradi.

Lagardning o‘rnini tanlash 21 davlatdan iborat yevrozona rahbarlariga bog‘liq bo‘lsa-da, amaliyotga ko‘ra, muvaffaqiyatli nomzod Germaniya va Fransiya qo‘llab-quvvatloviga ega bo‘lishi shart.

Hozircha rasmiy nomzodlar yo‘q, ammo YeMB doiralarida bir nechta ismlar tilga olinmoqda.

Ehtimoliy nomzodlar

Eng ko‘p tilga olinayotganlar – Niderlandiya markaziy bankining sobiq rahbari Klaas Not, Xalqaro hisob-kitoblar banki bosh direktori Pablo Ernandes de Kos va Germaniya Markaziy banki (Bundesbank) rahbari Yoaxim Nagel.

YeMB boshqaruvi a’zosi Izabel Shnabel ham bu lavozimga qiziqish bildirgan, ammo Yevropa Ittifoqi qonunlari unga nomzod bo‘lishga to‘sqinlik qilishi mumkin, chunki boshqaruv a’zolari qayta tiklanmaydigan muddat bilan xizmat qiladi.

Shu bilan birga, Lagardning nomi ham o‘z nomzodligigacha yetti yil avval qisqa vaqt oldingina paydo bo‘lgani bu poyga qanchalik noaniq ekanini ko‘rsatadi.

Lagard YeMBni nisbatan barqaror davrda tark etishi mumkin: inflatsiya maqsad darajada, foiz stavkalari neytral holatda, yevrozona iqtisodiy o‘sishi esa potensial darajada – bu holatni ayrimlar «markaziy bankir uchun jannat» deb atashadi.

YeMBda qarorlar ko‘pincha rasmiy ovoz berishsiz, konsensus asosida qabul qilinishi sababli, rahbar almashinuvi siyosatda keskin burilishga olib kelishi ehtimoli past.

Bozorlar hozircha yil oxirigacha stavkalar o‘zgarmasligini kutmoqda, biroq global muhitdagi favqulodda noaniqlik bu prognozni tezda o‘zgartirishi mumkin.

Lagardning vakolati 2027 yil 31-oktabrgacha davom etadi. YeMBga rahbarlik qilishdan oldin u 2011–2019 yillarda Xalqaro valuta jamg‘armasi (IMF) bosh direktori bo‘lgan, undan avval esa Fransiya moliya vaziri lavozimida ishlagan.