Эрондаги мактабга қилинган қонли ҳужум учун АҚШ масъул: янги далиллар пайдо бўлди

«Amnesty International» ташкилоти янги текширув натижаларига таяниб, Эрондаги бошланғич мактабга қилинган ва камида 170 кишининг, жумладан кўплаб болаларнинг ҳаётига зомин бўлган ҳужум учун Америка Қўшма Штатлари жавобгар эканини билдирди ва ушбу ҳужум учун жавобгарликка чақирди.

Ҳуқуқ фаоллари душанба куни берган баёнотида, 28-феврал куни Эрон жанубидаги Миноб шаҳрида жойлашган мактабга уюштирилган ҳужумда АҚШда ишлаб чиқарилган «Tomahawk» ракетаси қўлланилгани эҳтимоли юқори эканини айтди.

«Tomahawk» ракеталари ушбу можарода фақат АҚШ кучлари томонидан ишлатилади ва улар юқори аниқликдаги ракеталардир», — дейилади ташкилот баёнотида.

Спутник тасвирлари, видеолавҳалар ва экспертлар билан суҳбатларга таянган ҳолда, Амнести ўз текшируви мактабнинг Ислом инқилоби қўриқчилари корпуси (ИИҚК) мажмуасига туташ ўнлаб бошқа иншоотлар билан бирга «тўғридан-тўғри нишонга олинганини» кўрсатганини маълум қилди.

«Бу АҚШ кучларининг ҳужум пайтида тинч аҳолига зарар етказмаслик учун зарур бўлган барча эҳтиёт чораларини кўрмаганидан далолат беради, бу эса халқаро гуманитар ҳуқуқнинг жиддий бузилишидир. Мактаб биносининг тўғридан-тўғри нишонга олингани ва илгари у ИИҚК мажмуасининг бир қисми бўлгани, АҚШ кучлари эскирган разведка маълумотларига таянган бўлиши ҳамда кўзланган нишон ҳарбий объект эканини текшириш мажбуриятини бажармагани ҳақида хавотирларни уйғотади», - дейди ташкилот.

Ҳуқуқ фаоллари Минобдаги ҳужумни Исроил ва АҚШ томонидан Эронга қарши олиб борилаётган урушда содир этилаётган эҳтимолий уруш жиноятларининг далили сифатида келтиришмоқда. Ҳуқуқшуносларнинг фикрича, ушбу уруш ўтган ойнинг охирида халқаро ҳуқуқ нормаларини бузган ҳолда бошланган.

Вашингтон воқеани текшираётганини айтган бўлса-да, АҚШ президенти Доналд Трамп маъмурияти содир бўлган фожиа юзасидан ҳар томонлама текширув ўтказиш ва айбдорларни жавобгарликка тортиш борасида кучайиб бораётган талабларга дуч келяпти.

Бирлашган Миллатлар Ташкилоти экспертлари мактабга қилинган ҳужумни «болаларга қарши оғир тажовуз» деб таърифлади, АҚШ Демократик партияси қонунчилари эса Трамп маъмуриятини «Америка халқи ва Конгрессига ушбу фожиа қандай ва нима учун содир бўлгани ҳақида аниқ жавоблар беришга» чақирди.

АҚШ-Исроилнинг Эронга қарши уруши давом этар экан, экспертлар АҚШ юқори мартабали мулозимларининг халқаро ҳуқуқни менсимаслик руҳидаги баёнотларидан хавотир билдирмоқда.

АҚШ Мудофаа вазири Пит Хегсет шу ой бошида Вашингтон Эронга қарши ҳарбий ҳужумда аҳмоқона жанговар қоидаларга риоя қилмаслигини таъкидлаган эди.

«Америка, халқаро институтлар нима дейишидан қатъи назар, тарихдаги энг ҳалокатли ва аниқ ҳаво ҳужуми кампаниясини амалга оширмоқда. Ҳеч қандай аҳмоқона жанговар қоидалар, давлат қуриш ботқоғи, демократия ўрнатиш машқлари ёки сиёсий жиҳатдан тўғри урушлар бўлмайди. Биз ғалаба қозониш учун жанг қиламиз ва вақтни ҳам, инсонлар ҳаётини ҳам беҳуда сарфламаймиз», — деди Хегсет 2-март куни журналистларга.

«Amnesty International»нинг душанба кунги баёнотида айтилишича, Минобдаги қонли ҳужумни режалаштирган ва амалга оширган шахслар жавобгарликка тортилиши керак.

Ташкилотнинг тадқиқот ва сиёсат бўйича катта директори Эрика Гевара-Росаснинг айтишича, агар Вашингтон бинонинг мактаб эканини аниқлай олмай зарба берган бўлса, «бу ҳужумни режалаштиришдаги ўта бепарволикдан далолат беради».

Шунингдек, бу «АҚШ ҳарбийлари томонидан разведканинг шармандали муваффақиятсизлиги ва халқаро гуманитар ҳуқуқнинг жиддий бузилишини англатади», - деди у.

Алтернатив сифатида, Гевара-Росас АҚШ мактабнинг ҳарбий мажмуа ёнида эканини била туриб, тинч аҳоли орасидаги қурбонларни камайтириш учун етарли чораларни кўрмасдан ҳужум уюштирган бўлиши мумкинлиги ҳақидаги тахминни илгари сурди.

«Бундай вазиятда, мазкур ҳужум тинч аҳолининг ҳалок бўлиши ва жароҳатланишига сабаб бўлган мулоҳазасиз ҳамда фарқламай берилган зарба деб баҳоланади ва уруш жинояти сифатида текширилиши лозим», - деди у.