Трампнинг «яширин» режаси: Пентагон Эронга қарши қуруқликдаги амалиётга ҳозирлик кўрмоқда

«CBS News»нинг Пентагондаги юқори лавозимли манбаларига таяниб хабар беришича, ҳарбий қўмондонлик Эронда қуруқликдаги амалиётларни бошлаш учун аниқ сўровларни тақдим этган. Гарчи Президент Доналд Трамп 19-март куни Овал кабинетда журналистларга «Мен ҳеч қаерга қўшин юбораётганим йўқ» деб баёнот берган бўлса-да, у «Агар юборсам ҳам, буни сизга айтмаган бўлардим», дея қўшимча қилган.

Оқ уй матбуот котиби Кэролайн Ливиттнинг тушунтиришича, Пентагоннинг вазифаси Олий бош қўмондонга танлов имкониятини беришдир ва бу ҳозирча якуний қарор қабул қилинганини англатмайди.

Ҳарбий режалаштириш жараёнида нафақат ҳужум, балки эҳтимолий қуруқликдаги тўқнашувлар пайтида асирга олинадиган Эрон аскарлари ва жангариларини сақлаш масалалари ҳам муҳокама қилинган. Маълумотларга кўра, АҚШ Яқин Шарққа машҳур 82-ҳаво-десант дивизияси бўлинмаларини ҳамда Глобал тезкор ҳаракат қилиш кучларини юборишга тайёрланмоқда. Бу бўлинмалар буйруқ берилгандан сўнг 18 соат ичида дунёнинг исталган нуқтасига етиб бориш ва жанговар ҳаракатларни бошлаш имкониятига эга.

Денгиз пиёдалари сафарбарлиги

Ҳафта бошида Калифорния қирғоқларидан учта ҳарбий кема ва 2200 нафар денгиз пиёдасидан иборат экспедицион бўлинма йўлга чиққан. Бу Эрон билан уруш бошланганидан бери минтақага юборилаётган иккинчи йирик денгиз пиёдалари гуруҳидир. Биринчи бўлинма Тинч океани минтақасидан юборилган бўлиб, ҳозирда манзил сари ҳаракатланмоқда. Ушбу кучларнинг асосий вазифаси Ҳўрмуз бўғози қирғоқларини назорат қилиш ва Эроннинг соҳил бўйидаги ракета тизимларини йўқ қилишдан иборат бўлиши мумкин.

Пентагон режаларига кўра, қуруқликдаги қўшинлар Ҳўрмуз бўғозини тўлиқ очиш ва тижорат кемалари хавфсизлигини таъминлаш учун ишлатилиши мумкин. Шунингдек, айрим экспертлар АҚШ денгиз пиёдалари Эрон ичкарисидаги ядровий объектларни, хусусан, Исфаҳондаги бойитилган уран захираларини қўлга олиш бўйича махсус амалиётларда иштирок этиши мумкинлигини тахмин қилишмоқда. Бундай сценарий уруш кўламининг кескин кенгайишига ва икки томондан ҳам кўплаб қурбонларга олиб келиши мумкин.

Трампнинг стратегик иккиланиши

Доналд Трамп ҳозирча қуруқликдаги амалиёт бўйича якуний тўхтамга келгани йўқ. У авиазарбалар ва ракета ҳужумлари орқали Эрон ҳарбий инфратузилмасини йўқ қилиш стратегиясига кўпроқ мойиллик билдирмоқда. Бироқ ҳарбий маслаҳатчилар Эроннинг бўғозни қамал қилишда давом этаётгани ва диверсион ҳужумларини тўхтатмаётгани сабабли, қуруқликдаги операция ягона чора бўлиб қолиши мумкинлигини таъкидлашмоқда.

Шу билан бирга, АҚШда янги ҳарбий чақирув (draft) бошланиши ҳақидаги хавотирлар ҳам кучайган. Кэролайн Ливитт бу борадаги саволларга жавоб берар экан, президент барча имкониятларни «стол устида» сақлаб қолишини ва келажакдаги қадамлар операция муваффақиятига боғлиқлигини айтди. Трамп учун Эрон билан урушда қуруқликдаги қўшинларни ишга солиш нафақат ҳарбий, балки ноябрдаги сайловлар олдидан катта сиёсий таваккалчилик ҳамдир.