Rossiyada kiberfiribgarlar chuv tushmaganlardan «o‘ch» olish yo‘liga o‘tdi

Rossiyada telefon firibgarlari yangi taktikaga o‘tdi: aldashga uringan ssenariy ish bermasa, ular rad etgan fuqarolardan qasd olish usullarini qo‘llamoqda. Bu haqda «Smart Business Alert» servisi mutaxassislariga asoslanib, «Lenta.ru» xabar bermoqda. Xizmat «YeSA PRO» kompaniyasiga tegishli bo‘lib, u «Cross technologyes» guruhi tarkibiga kiradi.

Mutaxassislarning ta’kidlashicha, aholi odatiy «aldov»larni tezroq anglab yetmoqda: firibgarlar o‘zini kuryer, domofon ustasi, poliklinika xodimi yoki investitsiya loyihasi vakili sifatida tanishtirishi keng tarqalgan. Qat’iy rad javobini olgan ayrim jinoyatchilar arzon, ammo bezovta qiluvchi usullarga o‘tayotgani aytilmoqda.

Ikki asosiy usul

Tahlilchilarga ko‘ra, eng ko‘p uchraydigan usul — SMS-bombing. Bunda fuqaro raqamiga turli servislardan ommaviy xabarlar va qo‘ng‘iroqlar yog‘iladi. Jinoyatchilar ayrim kompaniyalar ro‘yxatdan o‘tish yoki qayta aloqa shakllaridagi himoya zaifligidan foydalanadi. Bu usul odatda katta moliyaviy xavf tug‘dirmaydi, ammo xabarlar kelayotgan brendlar nufuziga putur yetkazadi.

Ikkinchi taktika ancha xavfli: tezkor to‘lov tizimi orqali mayda o‘tkazmalarni provokatsion izohlar bilan jo‘natish. Masalan, «narkotik uchun» yoki «xarita sotgani uchun» kabi yozuvlar qoldiriladi. Bu bank monitoring tizimlarida shubha uyg‘otib, hisoblarni vaqtincha bloklashga sabab bo‘lishi mumkin.

Kiberhujumlar soni o‘smoqda

Ekspertlar bunday holatlar fuqarolarni psixologik bosimga solish va muammo yaratishga qaratilganini ta’kidlamoqda. Ilgariroq Rossiyada kiberhujumlar soni uchdan bir qismga oshgani, jinoyatchilar «sekinlashgan servisni tezlashtirish» yoki «ilovani ochib berish» va’dalarini berib, yangi firibgarlik sxemalarini taklif qilayotgani xabar qilingan edi.

Mutaxassislar raqamli hushyorlikni saqlash, shubhali qo‘ng‘iroq va o‘tkazmalarga javob bermaslik hamda banklar bilan tezkor aloqa qilishni tavsiya etmoqda.