Лагард Макрондан олдин лавозимидан кетмоқчи – FT

Европа Марказий банки (ЕМБ) президенти Кристин Лагард келаси йилда бўлиб ўтадиган Франция президентлик сайлови олдидан ўз лавозимини муддатидан аввал тарк этишни режалаштирмоқда. Бу ҳақда бугун, 18 феврал куни «Financial Times» хабар қилди.

Нашрга кўра, бу қарор Франциянинг амалдаги президенти Эммануэл Макронга Лагард ўрнига ким келишини белгилашда таъсир ўтказиш имконини бериши мумкин. Лагарднинг ваколати 2027 йил октябрида тугаши керак эди. Бироқ айримлар 2027 йил баҳоридаги президентлик сайловида ўта ўнг кучлар ғалаба қозониши мумкинлигидан хавотирда, бу эса Европадаги энг муҳим молиявий институт раҳбарини танлашни қийинлаштириши мумкин.

Масаладан хабардор манбага таяниб, FT Лагард ҳали кетишининг аниқ санасини белгиламаганини, аммо унинг ўрнини ким эгаллаши масаласида Макрон ва Германия канцлери Фридрих Мерц асосий ҳал қилувчилар бўлишини истаётганини ёзди. Макрон эса учинчи муддатга номзод бўла олмайди.

ЕМБ: Қарор қабул қилинмаган

«Президент Лагард ўз вазифасига тўлиқ эътибор қаратган ва ваколати тугаши бўйича ҳеч қандай қарор қабул қилмаган», – деди ЕМБ матбуот котиби.

Бу баёнот ўтган йилги позициядан фарқ қилади: ўшанда FT Лагард эрта лавозимидан кетиши мумкинлигини ёзганида, ЕМБ эса у «муддатини тўлиқ бажаришга қатъий қарор қилган»ини билдирган эди.

Бозорларнинг Лагард эҳтимолий истеъфосига дастлабки реакцияси сокин бўлди. Эрталабки савдоларда облигациялар даромади ва евро деярли ўзгармади – инвесторлар кадрлар алмашинуви катта сиёсатий ўзгаришларга олиб келмайди, деб ҳисобламоқда.

Франция марказий банки раҳбари ҳам муддатидан олдин ишдан кетди

FT хабари Франция Марказий банки раҳбари Франсуа Виллеруа де Гало бу йил июн ойида, ваколати тугашидан бир йилдан ортиқ вақт олдин лавозимини тарк этишини айтганидан бир ҳафта ўтиб чиқди. Бу Макронга президентлик сайловидан олдин унинг ўрнига янги раҳбар тайинлаш имконини беради.

Лагарднинг ўрнини танлаш 21 давлатдан иборат еврозона раҳбарларига боғлиқ бўлса-да, амалиётга кўра, муваффақиятли номзод Германия ва Франция қўллаб-қувватловига эга бўлиши шарт.

Ҳозирча расмий номзодлар йўқ, аммо ЕМБ доираларида бир нечта исмлар тилга олинмоқда.

Эҳтимолий номзодлар

Энг кўп тилга олинаётганлар – Нидерландия марказий банкининг собиқ раҳбари Клаас Нот, Халқаро ҳисоб-китоблар банки бош директори Пабло Эрнандес де Кос ва Германия Марказий банки (Bundesbank) раҳбари Йоахим Нагел.

ЕМБ бошқаруви аъзоси Изабел Шнабел ҳам бу лавозимга қизиқиш билдирган, аммо Европа Иттифоқи қонунлари унга номзод бўлишга тўсқинлик қилиши мумкин, чунки бошқарув аъзолари қайта тикланмайдиган муддат билан хизмат қилади.

Шу билан бирга, Лагарднинг номи ҳам ўз номзодлигигача етти йил аввал қисқа вақт олдингина пайдо бўлгани бу пойга қанчалик ноаниқ эканини кўрсатади.

Лагард ЕМБни нисбатан барқарор даврда тарк этиши мумкин: инфляция мақсад даражада, фоиз ставкалари нейтрал ҳолатда, еврозона иқтисодий ўсиши эса потенциал даражада – бу ҳолатни айримлар «марказий банкир учун жаннат» деб аташади.

ЕМБда қарорлар кўпинча расмий овоз беришсиз, консенсус асосида қабул қилиниши сабабли, раҳбар алмашинуви сиёсатда кескин бурилишга олиб келиши эҳтимоли паст.

Бозорлар ҳозирча йил охиригача ставкалар ўзгармаслигини кутмоқда, бироқ глобал муҳитдаги фавқулодда ноаниқлик бу прогнозни тезда ўзгартириши мумкин.

Лагарднинг ваколати 2027 йил 31 октябргача давом этади. ЕМБга раҳбарлик қилишдан олдин у 2011–2019 йилларда Халқаро валюта жамғармаси (IMF) бош директори бўлган, ундан аввал эса Франция молия вазири лавозимида ишлаган.