Петро ва Трамп муросага келди

АҚШ президенти Доналд Трамп ва Колумбия президенти Густаво Петро кеча, 3 феврал куни илк юзма-юз учрашуви самимий руҳда ўтганини маълум қилди. Бу ҳолат айрим таҳлилчилар ва маслаҳатчиларнинг, икки етакчи ойлар давомида ўзаро кескин баёнотлар алмашиб келгани ва мутлақо турли мафкуравий қарашларга эга экани сабабли, улар тил топиша олмаслиги ҳақидаги хавотирларини рад этди.

Петро Оқ уйга айрим хорижий етакчиларга хос оммавий тантаналарсиз ташриф буюрди, тахминан икки соат давом этган учрашувга оммавий ахборот воситалари киритилмади. Учрашувдан кейинги алоҳида баёнотларда ҳар икки етакчи аниқ келишувларга эришилганини очиқ айтмади, бироқ суҳбатни ижобий оҳангда баҳолади.

Журналистлар Колумбиядан келаётган наркотик оқимларига қарши кураш бўйича келишувга эришилдими, деб сўраганида, Трамп икки томон бу масала устида ишлаётганини айтди.

«Ҳа, ишладик. Бу масала устида иш олиб бордик ва жуда яхши тил топишдик. У билан мен илгари яқин дўст эмас эдик, лекин мен ҳеч қачон ҳақоратланганман деб ҳисобламаганман, чунки уни умуман танимасдим”.

Учрашувдан сўнг Петро X ижтимоий тармоғида Трамп томонидан қўлёзма шаклида ёзилган қуйидаги сўзлар туширилган суратни жойлади:

“Густаво – катта шараф – мен Колумбияни севаман”.

Суратда икки етакчи қўл бериб кўришиб, табассум қилиб тургани акс этган.

«Матбуот ва ижтимоий тармоқлар орқали менинг ғояларимга зиддек туюлган жиҳатларни кўрдим, лекин учрашувнинг ўзида бундай ҳолатларни сезмадим. Менимча, қарама-қаршиликлар ундан кўра бошқа амалдорлар билан кўпроқ боғлиқ эди», – деди Петро Колумбиянинг «Caracol» радиостанциясига берган интервьюсида.

Петро Трампдан Колумбия ҳудудидан ташқарида яширинган йирик наркотрафикерларни қўлга олишда ёрдам сўраганини билдирди.

Шунингдек, у АҚШ президентидан Колумбия ва қўшни Эквадор ўртасидаги дипломатик низони ҳал этишда воситачилик қилишни сўраган. Эквадор президенти Даниэл Нобоа Трампнинг қатъий иттифоқчиси ҳисобланади. Петронинг айтишича, Трамп Нобоага қўнғироқ қилишга рози бўлган.

Етакчилар бир-бирини кескин танқид қилиб келган

Лотин Америкасида АҚШ устунлигини таъминлаш истагини бир неча бор билдирган Трамп сўнгги ойларда 2022 йилда Колумбия президенти этиб сайланган, собиқ антиимпериалист партизан бўлган Петро билан муносабатларда кўтарилиш ва пасайишларни бошдан кечирди.

Октябр ойида Трамп ҳеч қандай далил келтирмасдан Петрoни “ноқонуний наркотиклар етакчиси” деб атаган, январ ойида эса наркотик савдосини назорат қила олмаяпти, деб айблаб, Колумбияга қарши ҳарбий чоралар кўриш имкониятини тилга олган.

Петро эса Трампни кескин танқид қилиб келган. У Трамп маъмурияти томонидан наркотик ташувчи деб гумон қилинган кемаларга берилган ўлимли зарбаларни ҳарбий жиноятлар, деб атаган ва ўтган ойда АҚШ томонидан Венесуэла етакчиси Николас Мадурони ағдаришга қаратилган операцияни “ўғирлаб кетиш” деб таърифлаган.

Январ ойида икки етакчи телефон орқали мулоқот ўтказиб, уни ижобий баҳолаган. Бу кутилмаган илиқлашув Петрoнинг Вашингтонга таклиф этилишига олиб келган. Трамп 2 феврал куни журналистларга Петрoнинг сўнгги пайтдаги оҳанги ўзгарганини, Мадуро билан боғлиқ рейддан сўнг у кўпроқ муросага мойил бўлиб қолганини айтди.

“Дизайн жуда ажойиб эди”

Хорижий етакчилар учун Трамп билан учрашувлар кўпинча мураккаб кечади ва кўплаб раҳбарлар президент ҳамда унинг маслаҳатчилари билан кескинликни юмшатиш учун мақтов йўлини танлайди. Карерасининг деярли барча даврида Вашингтонга қарши танқидий позицияда бўлиб келган Петро ҳам охир-оқибат шу услубга мурожаат қилди.

Оқ уй тарқатган суратлардан бирида Петрoнинг ёрдамчиси қуйидаги ёзув туширилган буклетни ушлаб тургани кўринади:

«КОЛУМБИЯ: наркотерроризмга қарши АҚШнинг №1 иттифоқчиси».

Учрашувдан кейин радиоинтервюда Петро Трамп томонидан янгиланган Овал кабинет дизайнини, асосан олтин рангли безаклар билан бойитилган интерерни, юқори баҳолади.

«Бу сафар анча чиройли эди. Мен унга яхши дизайнер эканини айтдим. Дизайн жуда ажойиб эди», – деди Петро.

Трамп журналистларга икки етакчи санкциялар масаласида ҳам иш олиб бораётганини айтди, бироқ тафсилот бермади. Айни пайтда Петронинг ўзи ҳам АҚШ санкциялари остида: Трамп маъмурияти октябр ойида уни наркотик савдоси билан алоқадор, деган исботланмаган айбловлар асосида санкцияларга тортган, бу айбловларни Петро рад этган.

Таҳлилчиларнинг айтишича, агар икки етакчи ўртасида барқарор яқинлашувга эришилмаганида, бу минтақавий хавфсизликка жиддий таъсир кўрсатиши мумкин эди. Колумбия дунёда кока – кокаиннинг асосий хомашёси – энг кўп ишлаб чиқариладиган давлат ҳисобланади ва мамлакат ҳудудида АҚШ томонидан террористик деб эълон қилинган бир қатор гуруҳлар фаолият юритади.

Шу билан бирга, Колумбия узоқ йиллар давомида Вашингтоннинг минтақадаги энг ишончли иттифоқчиларидан бири бўлиб, наркотик оқимларини шимолга йўналишда чеклашда АҚШ маъмуриятлари билан яқин ҳамкорлик қилиб келган.

Петро даврида мамлакатда кока ишлаб чиқариш ўсган, бироқ аниқ рақамлар бўйича баҳслар мавжуд. Богота ҳукумати мажбурий йўқ қилиш сиёсатидан – у тирикчилик қилаётган деҳқонларга зарар етказиши мумкин – воз кечилганини, бироқ мусодаралар ва замонавий тўсиш чоралари кучайтирилганини таъкидламоқда.

Ўтган ҳафта Петро колумбиялик муҳожирларни Чили, Аргентина ва АҚШдан қайтишга чақириб, акс ҳолда улар “қуллардек” муносабатга дуч келишини айтган. Шунингдек, у Гаванада яшаш Майамидан кўра яхшироқ эканини билдириб, Майамини тирбандликка тўла ва маданиятсиз шаҳар, деб таърифлаган.