Sun’iy intellekt 70 mingdan ortiq xodimni ishsiz qoldirdi

Dunyoning yetakchi texnologik kompaniyalari xodimlarni ommaviy qisqartirish to‘lqinini boshladi va buning asosiy sababi sifatida algoritmlar yordamida jarayonlarni optimallashtirishni ochiq tan olmoqda. Bu haqda «The Guardian» xabar berdi.

Ishdan bo‘shatishlar miqyosi

Joriy yilning dastlabki to‘rt oyidayoq yirik korporatsiyalarda 70 mingdan ortiq xodim ishidan ayrildi. Qisqartirishlar soni bo‘yicha mutlaq yetakchi – «Oracle» bo‘lib, u 30 000 nafar xodimni ishdan bo‘shatdi. Ikkinchi o‘rinda elektron tijorat giganti «Amazon» – 16 000 nafar xodim.

Ro‘yxatga, shuningdek, «Microsoft» (8 750 nafar) va ijtimoiy tarmoqlar egasi «Meta» (8 000 nafar) ham kirdi. Bundan tashqari, qisqartirishlar to‘lqini fintex loyihasi «Block» (4 000 nafar), logistika dasturlari ishlab chiqaruvchisi «WiseTech» (2 000 nafar), mikrochip uskunalari ishlab chiqaruvchisi ASML (1 700 nafar) va korporativ dasturiy ta’minot ishlab chiqaruvchisi «Atlassian» (1 600 nafar)ni ham qamrab oldi.

Odamlar o‘rniga avtomatlashtirish

Agar avval kompaniyalar ommaviy ishdan bo‘shatishlarni makroiqtisodiy beqarorlik yoki o‘tmishda ortiqcha xodim yollash oqibatlari bilan izohlagan bo‘lsa, bugungi kunda ularning matbuot xizmatlari bunday bayonotlardan qochmay, aynan sun’iy intellekt kadrlar o‘zgarishining asosiy sababi ekanini ochiq tan olmoqda. Texnologik gigantlar kundalik ishlardagi rutin vazifalarni faol ravishda avtomatlashtirmoqda, bu esa ularga kamroq xodim bilan ham operatsion faoliyatni saqlab qolish imkonini beradi. Ish haqi to‘lovlaridan tejalgan katta mablag‘lar esa darhol jismoniy infratuzilmaga, xususan, neyrotarmoqlar ishlashini ta’minlaydigan yangi ma’lumotlarni qayta ishlash markazlari qurilishiga yo‘naltirilmoqda.

Kapitalni qayta taqsimlash va investorlar reaksiyasi

Hozirgi kadrlar qisqartirishlari hisoblash quvvatlariga sarflanayotgan kapital xarajatlarining misli ko‘rilmagan darajada o‘sishining bevosita natijasidir. Tahlilchilar ma’lumotiga ko‘ra, bu yil korporatsiyalar maxsus protsessorlar xaridiga rekord darajada mablag‘ sarflamoqda: faqat «Meta» va «Microsoft»ning sun’iy intellekt infratuzilmasini rivojlantirish budjetlari har biri uchun 110–130 milliard dollardan oshishi kutilmoqda. «Oq yoqalilar» deb ataluvchi ortiqcha shtatni saqlashdan voz kechish texnologik gigantlarga bu ulkan apparat investitsiyalarini ma’lum darajada qoplash imkonini bermoqda.

Moliya bozorlari bunday keskin optimallashtirishni juda ijobiy qabul qilmoqda: masalan, «Block» kompaniyasi bosh direktori Jek Dorsiy xodimlarning 40 foizini ishdan bo‘shatishni sun’iy intellekt hisobiga mahsuldorlik oshishi bilan ochiq bog‘laganida, kompaniya aksiyalari 20 foizgacha keskin o‘sdi.