Арманистондаги сайловларга бир ҳафта қолди: ғазабдаги Москва Ереванга қарши амалий ҳаракатлар бошлади
Москва ўз таъсир доирасини сақлаб қолиш учун ҳатто қўшни давлатларни ҳам бу жараёнга жалб этишга уриняпти.
Арманистонда шу якшанба, 7 июн куни бўлиб ўтадиган парламент сайловлари арафасида Россия Ереванга нисбатан босимни кучайтириб, қатор маҳсулотлар импортини тақиқламоқда ва иқтисодий чоралар билан таҳдид қиляпти. Бу ҳақда «Meduza» хабар берди.
Россия Кремл назарида ғарбпараст курсни танлаган Арманистон бош вазири Никол Пашинянни бир неча бор танқид қилган. Арманистон Россиянинг Озарбойжон билан низода Ереванни қўллаб-қувватлашдан амалда бош тортганидан сўнг, Европа Иттифоқи ва АҚШ билан фаол ҳамкорлик қилишни бошлаган эди. Айни пайтда Москва сайловларга қадар уй қамоғида бўлган россияпараст тадбиркор Самвел Карапетяннинг номзоди қўйилишини талаб қилмоқда.
Тақиқлар, таҳдидлар ва иқтисодий чекловлар
Сайловолди даврида Россиянинг Арманистонга нисбатан таъсир ўтказиш ҳаракатлари қуйидаги йўналишларда кузатилмоқда:
Маҳсулотлар импортига чеклов: «Россельхознадзор» Арманистондан қулупнай, помидор, бодринг, қалампир, кўкатлар, коняк ва винонинг айрим маркалари, «Жермук» минерал суви, гуллар ва балиқ олиб киришни чеклаб қўйди.
Энергетика ва хомашё таҳдиди: Россия энергетика вазири Сергей Цивилев агар Арманистон Европа Иттифоқига аъзо бўлиш жараёнини давом эттирса, табиий газ, нефт маҳсулотлари ҳамда ишлов берилмаган олмос етказиб беришни тўхтатиш билан таҳдид қилди.
Иқтисодий интеграцияни тўхтатиш: РФ президенти Владимир Путин Остонадаги Евроосиё иқтисодий иттифоқи (ЕОИИ) саммитидан сўнг, Арманистон Иттифоқ стандартларидан ЕИ стандартларига ўтишни бошласа, Москва Ереван билан барча иқтисодий интеграцияни тўхтатишини ва Арманистон фуқаролари Россияда ишлаш учун патент олишига тўғри келишини маълум қилди. Путин ўз вақтида Украинадаги инқироз ҳам Киевнинг ЕИга қўшилишга уринишлари сабабли бошланганини қўшимча қилди.
Элчининг чақириб олиниши: Россия ТИВ Арманистон раҳбариятининг ЕИ билан яқинлашиш ва ЕОИИ доирасидаги ҳамкорликка зарар етказувчи қадамлари муносабати билан РФнинг Арманистондаги элчиси Сергей Копыркинни маслаҳатлашувлар учун ортга чақириб олди.
Иттифоқчиларнинг талаби ва Пашиняннинг муносабати
Россия, Беларус, Қозоғистон ва Қирғизистон ҳукуматлари Арманистондан ЕОИИда қолиш ёки Европа Иттифоқига интилиш масаласида референдум ўтказишни талаб қилган. Бош вазир Никол Пашинян ушбу масала ҳозирча назарий эканлигини таъкидлаб, референдум ўтказишдан бош тортган. Сайлов олди митингида чиқиш қилган Пашинян, Беларус президенти Александр Лукашенконинг Арманистон «ҳеч кимга керак эмас» деган сўзларига жавобан: «Биз энди фақатгина бир иттифоқчига умид қилмаяпмиз. Арманистон энди сиз ва шерикларингиз томонидан талон-торож қилинган мамлакат эмас», — деб баёнот берган.
1 июн куни Владимир Путин Пашинянга 51 ёшга тўлиши муносабати билан қўнғироқ қилиб, Остонадаги саммит якунлари ҳақида гаплашган ва йўллаган телеграммасида Россия Арманистон билан дўстона муносабатларни бундан кейин ҳам ривожлантиришдан манфаатдор эканини билдирган.
