Дунё иқтисодиёти узоқ муддатли «кома» ҳолатига кирмоқда

Яқин Шарқдаги ҳарбий тўқнашувлар нафақат қисқа муддатли шок, балки жаҳон иқтисодиёти учун узоқ давом этувчи тизимли инқирозни юзага келтирмоқда. «Axios» нашрига кўра, ҳатто тезкор сулҳ ёки Ҳўрмуз бўғози орқали хавфсиз транзитни тиклаш ҳам таъминот занжирларидаги узилишларни дарҳол бартараф этмайди.

Ишлаб чиқаришга бевосита зарба

Мутахассисларнинг таъкидлашича, аввал бозорлар логистикадаги узилишларга дуч келган бўлса, энди ишлаб чиқариш қувватларининг ўзигa бевосита зарар етказилиши хавфи ортмоқда. Хусусан, Жанубий Парс газ мажмуасига ҳужумлар вазиятни янги босқичга олиб чиқди.

Молия бозори таҳлилчиларига кўра, энергетика инфратузилмасига қилинган зарбалар ишлаб чиқаришни номаълум муддатга издан чиқаради. Бу эса энергия ресурслари нархлари кескин ошгани каби тез пасаймаслигини англатади.

Ҳўрмуз бўғози ва газ таъминоти

Айни пайтда, Ҳўрмуз бўғозининг амалда ёпилиши глобал товар оқимларини издан чиқарган. Қатар энергетика вазири Саад ал-Каабининг «Reuters» агентлигига маълум қилишича, мамлакатнинг газ экспорт қувватларининг 17 фоизи зарар кўрган бўлиб, бу келгуси беш йил давомида ҳар йили 13 миллион тонна суюлтирилган газ жаҳон бозорига етиб бормаслигини англатади.

Бу ҳолат ўғитлар таъминотига ҳам жиддий таъсир кўрсатмоқда. Чунки табиий газ ўғит ишлаб чиқаришда асосий хомашё ҳисобланади. Денгиз орқали ташиладиган ўғитларнинг катта қисми айнан Ҳўрмуз бўғози орқали ўтади.