FIFA O‘zbekistonga 25 mln dollar ajratmoqchi
Mablag‘larni ko‘paytirish taklifi FIFA rahbariyati atrofidagi kelishmovchiliklar kuchaygan bir paytda ilgari surilmoqda. Janni Infantino FIFA prezidenti lavozimiga to‘rtinchi muddatga saylanishni rejalashtirmoqda. Biroq jahon chempionatining tijoriy huquqlari bo‘yicha yuzaga kelgan bahsdan keyin uning ayrim qit’aviy konfederatsiyalar bilan munosabatlari yomonlashgan.
© O‘FAXalqaro futbol federatsiyasi (FIFA) o‘z a’zosi bo‘lgan 211 ta milliy futbol assotsiatsiyasining har biriga to‘rt yil davomida ajratiladigan mablag‘ni 25 million dollargacha oshirishni ko‘rib chiqmoqda. Yangi reja FIFA prezidenti Janni Infantino va Yevropa futboli rahbarlari o‘rtasida kelishmovchiliklar davom etayotgan bir paytda muhokama qilinmoqda.
FIFA milliy futbol federatsiyalarini moliyalashtirish uchun umumiy qiymati 6,35 milliard dollarlik yangi dasturni tayyorlamoqda. Taklifga ko‘ra, keyingi to‘rt yillik davrda tashkilotga a’zo 211 ta federatsiyaning har biriga ajratiladigan mablag‘ 10 million dollardan 25 million dollarga oshirilishi mumkin.
AP agentligining vaziyatdan xabardor ikki manbaga tayanib xabar berishicha, FIFA qo‘shimcha xarajatlarni AQSH, Kanada va Meksikada o‘tkazilgan futbol bo‘yicha jahon chempionatidan tushgan daromadlar hisobidan qoplashni rejalashtirmoqda.
Tashkilot hisob-kitoblariga ko‘ra, 2022–2026-yillarni o‘z ichiga olgan to‘rt yillik davrdagi umumiy daromad taxminan 15 milliard dollarga yetadi. Manbalarning aytishicha, bu dastlabki kutilmalardan ancha yuqori.
Mablag‘larni taqsimlashning yangi tartibi qit’aviy futbol konfederatsiyalari rahbarlari bilan muhokama qilinmoqda. 28-sentabr kuni FIFA prezidenti Janni Infantino oltita qit’aviy konfederatsiya rahbariga maktub yo‘llab, milliy federatsiyalarga moliyaviy yordamni oshirishni taklif qilgan.
«Sizning takliflaringiz FIFA’ning moliyaviy muvaffaqiyati futbol va tashkilotga a’zo bo‘lgan 211 ta federatsiya manfaatlariga xizmat qilishi kerak, degan asosiy maqsad borasida keng yakdillik mavjudligini tasdiqlaydi», — deyiladi maktubda.
Infantino, shuningdek, birgalikdagi sa’y-harakatlar orqali dunyoning barcha mintaqalarida futbolni barqaror moliyalashtirish imkoni paydo bo‘lishiga ishonch bildirgan.
Yangi rejani dastlab FIFA kengashi ko‘rib chiqishi, keyin esa 2027-yilning mart oyida tashkilot kongressi tasdig‘iga kiritilishi kutilmoqda. Milliy futbol federatsiyalari uchun mablag‘ning ko‘payishi futbolchilar tayyorlash, bolalar va o‘smirlar futboliga sarmoya kiritish hamda sport infratuzilmasini rivojlantirish uchun qo‘shimcha imkoniyat yaratishi mumkin. Biroq ajratilgan pullarni ishlatish shartlari hozircha to‘liq ma’lum qilinmagan.
FIFA rahbariyati uchun murakkab davr
Mablag‘larni ko‘paytirish taklifi FIFA rahbariyati atrofidagi kelishmovchiliklar kuchaygan bir paytda ilgari surilmoqda. Janni Infantino FIFA prezidenti lavozimiga to‘rtinchi muddatga saylanishni rejalashtirmoqda. Biroq jahon chempionatining tijoriy huquqlari bo‘yicha yuzaga kelgan bahsdan keyin uning ayrim qit’aviy konfederatsiyalar bilan munosabatlari yomonlashgan.
Yozda jahon chempionatiga tegishli tijoriy huquqlarni xususiy investorlarga sotish tashabbusi kelishmovchiliklarga sabab bo‘lgan. Uchta qit’aviy konfederatsiya vakillari bu taklifni maqbul emas deb hisoblagan. Yevropa futbol assotsiatsiyalari ittifoqi (UEFA) esa FIFA prezidentiga bo‘lgan ishonch yo‘qolganini bir necha bor bildirgan.
Avgust oyida UEFA ehtimoliy bitim doirasida moliyaviy boshqaruv qoidalari buzilgan bo‘lishi mumkinligi yuzasidan Shveysariyada jinoiy shikoyat kiritishga tayyorlanayotganini ma’lum qilgan. Shuningdek, tashkilot dalillarni to‘plashga ruxsat olish uchun AQSH sudlariga murojaat qilgan.
Shu sharoitda Yevropa futboli rahbarlari FIFA prezidenti saylovida Infantinoning o‘rniga boshqa nomzodni ilgari surish imkoniyatini ham muhokama qilmoqda.
UEFA tarkibiga 55 ta milliy futbol assotsiatsiyasi kiradi. Bu FIFA a’zolarining chorak qismidan ko‘prog‘ini tashkil etadi. Ular prezident saylovida ovoz berish huquqiga ega. Saylov 2027-yil 18-mart kuni Marokash poytaxti Rabot shahrida o‘tkazilishi belgilangan. Infantinoning ehtimoliy raqiblari o‘z nomzodlarini 18-noyabrga qadar ko‘rsatishlari kerak.
O‘tgan oyda FIFA’ning amaldagi prezidenti tashkilot boshqaruv tizimini mustaqil tekshiruvdan o‘tkazishga va ehtimoliy islohotlarni ko‘rib chiqishga tayyorligini bildirgan.
AP manbalari xabar berishicha, qit’aviy konfederatsiyalar yangi dasturni moliyalashtirish uchun FIFA zaxiralaridan ham foydalanishni taklif qilgan. Hozirgi rejaga ko‘ra, oltita qit’aviy konfederatsiyaning har biriga 99 million dollardan ajratilishi ko‘zda tutilgan.
Shunday qilib, milliy futbol federatsiyalariga ajratiladigan mablag‘ni rekord darajada oshirish masalasi FIFA prezidenti sayloviga tayyorgarlik va tashkilot moliyasini boshqarish bo‘yicha davom etayotgan kelishmovchiliklar bilan bir vaqtda muhokama qilinmoqda. Yangi moliyaviy yordam dasturi bo‘yicha hozircha yakuniy qaror qabul qilinmagan.
Eslatib o‘tamiz, avvalroq O‘zbekiston milliy terma jamoasi bosh murabbiyi Kannavaroning maoshi va futboldan tashqari bizneslari haqida yozgan edik.
