Путиндан Украина уруши ҳақида янги баёнот: «Россия Украина билан урушишни истамайди, музокараларга тайёр»

Россия президенти Владимир Путин Украина билан урушни якунлаш бўйича музокараларни қайта бошлашга тайёрлигини билдирди. Унинг сўзларига кўра, келгуси уч томонлама мулоқотда Россия ва Украина хавфсизлигини таъминлаш масалалари, шунингдек, Европа хавфсизлигининг келажакдаги архитектураси атрофлича муҳокама қилиниши керак.

Путин бу ҳақда 2026 йил 22 октябр куни «Вести» журналисти Павел Зарубинга берган интервюсида гапириб ўтди. Мазкур интервю Россия президентининг АҚШ президенти махсус вакили Стив Уиткофф билан 21 октябр куни Санкт-Петербургда ўтказган учрашувидан сўнг ёзиб олинган.

Украина билан муносабатлар ҳақида фикр билдирар экан, Путин: «Россия Украина билан урушишни истамайди», дея таъкидлади. Шу билан бирга, агар Украина раҳбарияти урушни давом эттиришни истаса, Россия ҳам жангни давом эттиришини қўшимча қилди.

Музокаралар ноябр ойида қайта бошланиши мумкин

Путиннинг айтишича, Россия АҚШ воситачилигида Украина билан уч томонлама музокараларни қайта бошлашга принципиал жиҳатдан тайёр. Унинг ёрдамчиси Юрий Ушаков 21 октябр куни Стив Уиткофф билан учрашувдан кейин музокаралар тахминан 10 ноябр атрофида ўтказилиши мумкинлигини билдирган.

Путин келгуси мулоқотнинг асосий мақсади фақатгина қисқа муддатли ўт очишни тўхтатиш эмас, балки тинчлик келишувидан сўнг Россия ва Украина хавфсизлигини таъминлаш бўлиши кераклигини айтди. Унинг фикрича, якуний келишувлар албатта узоқ муддатли характерга эга бўлиши лозим.

Шунингдек, Россия президенти АҚШ махсус вакили билан суҳбат чоғида Украина ва Россия хавфсизлиги муҳокама қилинса, албатта, Европа хавфсизлигининг умумий тизими масаласини ҳам кўтариш кераклигига рози бўлган.

Зеленский ҳам уч томонлама музокараларни қўллаб-қувватламоқда

Украина президенти Володимир Зеленский 21 октябр куни АҚШ томонидан таклиф қилинган уч томонлама музокараларни қўллаб-қувватлашини билдирган. «Reuters» агентлиги хабарига кўра, Зеленский мазкур учрашувни имкон қадар тезроқ, кечи билан ноябр ойининг бошида ўтказиш тарафдори эканини айтган.

Унинг таъкидлашича, Киев айни пайтда АҚШ билан доимий алоқада ва Россия, Украина ҳамда АҚШ музокара гуруҳлари даражасида учрашув ташкил этиш таклифини маъқуллаган. Шунингдек, Зеленский ўт очишни тўхтатиш, энергетика объектларига қилинаётган ҳужумларни тўхтатиш ва гуманитар ташаббусларга оид таклифларни ҳам қўллаб-қувватлашини билдирган.

  Путин: «Руслар ва украинлар — амалда бир халқ»

Путин ўз интервюсида Россия ва Украина халқлари ўртасидаги тарихий ҳамда маданий алоқалар ҳақида ҳам гапирди. У руслар ва украинларни «амалда бир халқ» деб атади ва икки давлат ўртасида келишувга эришиш мумкинлигини таъкидлади.

«Мана, шу мавзуга қайтар эканман, шуни айтмоқчиманки, биз ҳозир ҳам келишишга, ушбу оғир ва мураккаб вазиятга ечим излашга тайёрмиз, негаки бу бизга жуда яқин халқ, тушуняпсизми? Хўш, нима десам экан? Мана, сўнгги генетик тадқиқотлар руслар ва украинлар аслида битта халқ эканлигини кўрсатмоқда», — деди Путин

Украина ҳудудлари бўйича позициялар ҳануз фарқ қилади

Интервюнинг энг баҳсли ва мунозарали қисмларидан бири Россия назоратидаги Украина ҳудудлари ҳақидаги фикрлар бўлди.

Путин Украина президентининг ҳудудий йўқотишлар масаласи бўйича баёнотларига изоҳ берар экан, баҳс остидаги ҳудудларни «тарихий Россия ҳудудлари» деб атади. Унинг иддаосича, бу ҳудудларда яшовчилар дастлаб мустақилликни, кейин эса Россия билан бирлашишни қўллаб-қувватлаб овоз берган.

Россия 2022 йилнинг сентябрида Донецк, Луганск, Херсон ва Запороже вилоятларида махсус «референдумлар» ўтказилганини эълон қилган ҳамда шу йилнинг кузида бу ҳудудларни ўз таркибига қўшиб олганини билдирган эди.

Бироқ мазкур овоз бериш жараёнлари халқаро миқёсда тан олинмаган. Бирлашган Миллатлар Ташкилоти Бош Ассамблеяси 2022 йил 12 октябрда 143 давлат ёқлаб, беш давлат қарши овоз берган ва 35 давлат бетараф қолган резолюцияни қабул қилди. Ушбу ҳужжатда Россиянинг тўртта Украина вилоятини аннексия қилишга уриниши халқаро ҳуқуққа зид деб кескин қораланган ҳамда давлатлардан Украинанинг халқаро миқёсда тан олинган чегараларини ҳурмат қилиш талаб қилинган.

Музокаралар учун асосий тўсиқлар нималар?

Россия ва Украина музокараларга тайёр эканини билдирган бўлса-да, томонлар ўртасида ҳануз жиддий келишмовчиликлар сақланиб қолмоқда.

«Reuters» агентлигига кўра, ҳудудлар масаласи тинчлик музокараларининг энг мураккаб жиҳатларидан бири бўлиб қолмоқда. Россия Донбасс устидан тўлиқ назоратни талаб қилаётган бўлса, Украина ўз ҳудудлари бўйича ҳуқуқий позициясидан асло воз кечмоқчи эмас.

Хавфсизлик кафолатлари масаласида ҳам томонларнинг ёндашувлари турлича. Путин Россия ва Украина хавфсизлигини узоқ муддатли келишув орқали таъминлаш зарурлигини айтмоқда. Украина эса ўзининг ва Европа ҳамкорларининг хавфсизлик кафолатларини музокараларнинг энг муҳим шарти сифатида кўрмоқда.

Путин Россиянинг ҳарбий мақсадлари албатта бажарилишини айтди

Путин интервюсида Россия ўз мақсадларига эришишини ва Украинадаги уруш давомида белгилаган барча вазифаларини бажаришини яна бир бор таъкидлади. У Европа давлатларининг Россиядан ҳарбий таҳдид борлиги ҳақидаги хавотирларини кескин танқид қилди.

«Нима учун Украинанинг ҳозирги раҳбарияти бутун дунё уларга пул тўлаши, улар учун жанг қилиши, қурол-яроғ, ўқ-дори, техника ва ҳоказоларни етказиб бериши шарт деб ўйлаяпти? Мана шуни тушуниб бўлмайди. Хўш, уришмоқчимилар? Биз Украина билан уришишни хоҳламаймиз. Аммо Украинанинг ҳозирги раҳбарияти уришмоқчи бўлса, майли, уришаверсин. Лекин нима сабабдан улар бунинг учун ҳамма пул тўлаши ва уларга қурол-яроғ етказиб бериши шарт, деб ҳисоблашади? Эҳтимол, бунинг учун асослар бордир. Кимдир қачонлардир: “Биз сизга ёрдам берамиз”, деб ваъда берганини назарда тутсак, буни тушунишим мумкин. Бироқ улар сўнгги украиналик қолгунга қадар ёрдам беришмоқчи эди-ку. Бу ҳам мана шу улкан муаммо ва фожианинг бир қиррасидир. Айтайлик, Европанинг ёки дунёнинг бошқа минтақаларидаги айрим мамлакатлар Россияни заифлаштириш мақсадида у билан урушишни хоҳлайди», — деди Путин.