2025 йилнинг июли кузатувлар тарихидаги энг иссиқ учинчи ой бўлди
08.08.2025 | 09:204 дақиқа
Туркияда +50,5 даражагача етган ҳарорат ва 1,25 даражали ўсиш инсониятнинг иссиқликка қарши курашда ютқазaётганини кўрсатмоқда.
2025 йил июли дунёдаги метеоназоратлар тарихида энг иссиқ учинчи июл ойи сифатида қайд этилди. Бу ҳақда Европа Иттифоқининг «Коперник» иқлим ўзгаришлари хизмати (C3S) хабар берди. Туркияда миллий рекорд сифатида +50,5°C ҳарорат қайд этилгани айни пайтда глобал исишнинг йирик белгиси бўлди.
Мутасаддиларнинг таъкидлашича, ўтган ойда дунё бўйлаб кучли иссиқлик, ҳалокатли тошқинлар ва бошқа иқлим воқеалари кузатилди. Бу ўзгаришлар инсоният фаолияти билан боғлиқ глобал исишнинг оқибатидир.
C3S маълумотига кўра, июль ойида Ер юзидаги ўртача ҳарорат +16,68°C бўлган. Бу 1991–2020 йиллар оралиғидаги ўртача кўрсаткичдан 0,45°C га юқори. Шу билан бирга, бу кўрсаткич индустриал давргача бўлган (1850–1900) ҳароратдан 1,25°C га баландроқ бўлди.
«Бу вақтча тўхталиш бўлиши мумкин, аммо иқлим ўзгариши тўхтагани йўқ», — деди C3S директори Карло Буонтемпо. Унинг таъкидлашича, глобал исиш оқибатида содир бўлаётган воқеалар (кучли жазирамалар, сув тошқинлари) июл ойида ҳам яққол намоён бўлди.
Сўнгги 12 ойлик ўртача ҳарорат — 2024 йил августида бошланиб, 2025 йил июлигача — индустриал давргача бўлган кўрсаткичдан 1,53°C га юқори бўлди. Бу эса Париж келишувида белгиланган 1,5°C чегарадан ошиб кетди. Мазкур келишув 2016 йилда кучга кирган ва глобал исишни чеклашни мақсад қилган.
Бош сабаб сифатида иссиқхона газлари, хусусан, ёқилғи ва ёнилғилардан чиқадиган CO₂ миқдорининг ортиши кўрсатилмоқда. Мутахассислар ҳукуматларни бу газлар чиқарилишини жадал қисқартиришга чақирмоқда.
«Коперник» хизмати 1940 йилдан буён маълумот тўпламоқда. Уларнинг ҳисоботлари 1850 йилларгача бўлган глобал об-ҳаво архивлари билан солиштирилади.
