Дунёдаги энг йирик алюминий заводи ҳам уруш туфайли ишлаб чиқаришни қисқартира бошлади

Баҳрейннинг «Aluminium Bahrain» (Alba) компанияси Ҳўрмуз бўғозининг блокланиши туфайли дунёдаги энг йирик металлургия заводида ишлаб чиқаришни қисқартира бошлади, деб хабар берди «Bloomberg».

«Alba» 15-мартда эълон қилдики, улар 1,6 млн тонна йиллик ишлаб чиқариш қувватига эга бўлган заводнинг 19 фоиз қувватига тўғри келадиган учта ишлаб чиқариш линиясини босқичма-босқич тўхтатишга киришди.

«Тўхтатишнинг мақсади – хомашё захираларидан самарали фойдаланиш ва Ҳўрмуз бўғозининг амалий ёпилиши шароитида ишлаб чиқаришни узлуксиз таъминлашдир», – дейилади хабарда.

«Alba» ёлғиз эмас

Эронда уруш бошланиши ва Ҳўрмуз бўғозининг блокланиши билан минтақадаги металлургия заводлари металл экспорти ва хомашё ҳамда газ таъминотида муаммоларга дуч келди. «Alba» 4-мартда маҳсулотни мижозларга етказиб беролмаганлиги туфайли форс-мажор эълон қилди. Қатар алюминий заводи «Qatalum» 3-мартда газ таъминотидаги узилишлар туфайли ишлаб чиқаришни тўхтатди. Бир неча кундан сўнг «Qatalum» газ таъминоти кафолатлари олинганини эълон қилди ва 60 фоиз қувватда ишлайди, деб хабар берди.

«Жаҳон алюминий ишлаб чиқаришининг тахминан ўндан бири Яқин Шарққа тўғри келади ва бу металл ўсимликдан кейинги энг оммабоп саноат металидир», дейилади «Bloomberg» хабарида.

Таъминотдаги узилишлар хавфидан Лондон металл биржасида алюминий нархи 2022-йилдан буёнги энг юқори даражага кўтарилди. UBS банки март ойида алюминий нархи бўйича 2026-йил прогнозини 13 фоизга ошириб, тоннаси 3250 доллар деб баҳолади; бу узилишлар металл дефицитига жиддий таъсир кўрсатиши мумкинлиги билан изоҳланади.

Нефт билан ҳам шундай бўлганди

Форс кўрфазидаги энг йирик ва дунёда АҚШдан кейин иккинчи ўринда турувчи нефт ишлаб чиқарувчи давлат бўлган Саудия Арабистони нефт қазиб олишни қисқартиришни бошлади. Манбага кўра, бундай қарор Ҳўрмуз бўғози амалда блоклангани билан боғлиқ. Эрон соҳиллари яқинида жойлашган ушбу тор денгиз йўли орқали дунёдаги барча денгиз орқали ташиладиган нефтнинг тахминан бешдан бир қисми ўтади. Кемалар ҳаракатининг чекланиши мамлакатдаги нефт сақлаш резервуарларининг тўлиб кетишига олиб келган.

Яқин Шарқда нефт қазиб олишни қисқартирган биринчи йирик экспортёр Ироқ бўлди. 3-март куни у ўзининг учта йирик нефт конларида ишлаб чиқаришни қисқартиришини эълон қилди.

5-март куни «Financial Times» манбаларига таяниб хабар беришича, Саудия Арабистони нефт сақлаш омборлари тўлиб кетиши сабабли икки ҳафта ичида у ҳам қазиб олишни қисқартиришга мажбур бўлиши мумкин эди. Дунёдаги энг йирик нефт экспортчиларидан ҳисобланган Саудия Арабистони минтақадаги энг катта нефт омборларига эга. Бироқ сунъий йўлдош тасвирлари баъзи объектлар аллақачон тўлиб бораётганини кўрсатган.