Ho‘rmuz bo‘g‘ozi: urush boshlangangandan beri birinchi Yevropa kemasi o‘tdi

Fransiya bilan bog‘liq konteynerovoz Ho‘rmuz bo‘g‘ozi orqali o‘tdi, deb xabar beradi «Bloomberg» manbalariga tayanib. Agentlikning qayd etishicha, bu ehtimolan G‘arbiy Yevropadan chiqqan va ushbu yo‘lakdan o‘tgan birinchi ma’lum kema bo‘lgan. Eron bilan urush boshlanganidan beri ushbu muhim suv yo‘li deyarli to‘sib qo‘yilgan edi.

«CMA CGM Kribi»ning safari

Dunyodagi uchinchi yirik konteyner tashuvchi kompaniyaga tegishli «CMA CGM Kribi» kemasi (fransuz egasiga tegishli va Malta bayrog‘i ostida suzadi) 2-aprel kuni kunduzi Dubay yaqinidagi suvlardan chiqib, Eron tomon yo‘l olgani «Bloomberg» keltirgan kema kuzatuv ma’lumotlaridan ma’lum bo‘ladi.

Bo‘g‘ozdan o‘tish chog‘ida kema Eron qirg‘oqlari yaqinida harakatlanib, Qeshm va Larak orollari orasidagi kanal orqali o‘tgan hamda o‘z marshrutini yashirmagan. Juma kunigacha ertalab kema Maskat sohili yaqinida ekanini ko‘rsatuvchi signal uzatgan, deb xabar beradi «Bloomberg» manbalari.

«CMA CGM Kribi» taxminan 5000 ta standart 20 futlik konteyner tashish imkoniyatiga ega va cho‘kish darajasi uning to‘liq yuklanganini ko‘rsatadi, deya ma’lum qiladi agentlik. Ilgari kompaniyaning 14 ta kemasi Fors ko‘rfazida tiqilib qolgani va bo‘g‘ozdan o‘ta olmagani haqida xabar berilgan.

Bundan tashqari, «Bloomberg» qayd etishicha, yana uchta kema ham 2-aprel kuni Fors ko‘rfazidan Ho‘rmuz bo‘g‘ozi orqali chiqib ketgan, ammo janubroqda Ummon qirg‘oqlari bo‘ylab harakatlangan. Garchi trafik urushdan oldingi darajadan ancha past bo‘lsa-da, uning ozgina o‘sishi kuzatilmoqda, deydi agentlik.

Shu bilan birga, bo‘g‘ozga kirib-chiquvchi kemalar harakatini kuzatish aniq emas, chunki mintaqada signallar kuchli ravishda buzib ko‘rsatilmoqda va hatto almashtirib qo‘yilmoqda, deya qo‘shimcha qiladi «Bloomberg».

Eron bilan kelishish

Ho‘rmuz bo‘g‘ozi orqali dengiz tashuvi AQSH va Isroil tomonidan Eronga qarshi operatsiya boshlanganidan va Islom Respublikasining mintaqaga javob zarbalari ortidan deyarli to‘xtab qolgan. Shu paytdan beri bu yo‘lakdan faqat cheklangan miqdorda kemalar o‘tmoqda, asosan Eronga do‘st mamlakatlar bilan bog‘liq kemalar, deb yozadi «Bloomberg».

Ayni vaqtda Eran o‘z qirg‘oqlari bo‘ylab o‘tish yo‘lini oldindan kelishib olish tizimini shakllantirmoqda. Masalan, Pokiston o‘z bayrog‘i ostidagi 20 ta kema tranziti bo‘yicha kelishuvga erishgan, shuningdek, boshqa bir qator Osiyo davlatlari bilan ham xavfsiz o‘tish bo‘yicha shunga o‘xshash kelishuvlar mavjud. Eron, shuningdek, ushbu muhim yo‘lakdan o‘tish uchun yig‘im tizimini joriy etishni ham ilgari surmoqda. Bu mintaqa eksportchilarida xavotir uyg‘otmoqda va iste’molchilar uchun qo‘shimcha to‘siqlar yaratishi mumkin, deydi agentlik.

Fransiya kabi Yevropa davlatlari inqirozni yumshatish uchun dastlabki diplomatik sa’y-harakatlarni amalga oshirmoqda, ammo hozircha sezilarli natijalar haqida xabar berilmagan. 2-aprel kuni Britaniya Yevropa, Yaqin Sharq va Osiyo davlatlari, shuningdek, Avstraliya va Kanada vakillarini yig‘ib, Eron bilan muzokaralar o‘tkazish variantlari va suv yo‘lin ochishdan bosh tortilsa, mumkin bo‘lgan sanksiyalar masalasini ko‘rib chiqqan, deb xabar beradi «Bloomberg».