Isroil Eron qo‘mondoni Alirizo Tangsiriyni yo‘q qildi — OAV

Isroil mudofaa kuchlari payshanba kuni ertalab Ho‘rmuz bo‘g‘ozi yaqinidagi Bandar-Abbos shahrida Islom inqilobi muhofizlari korpusi (IIMK) Harbiy-dengiz kuchlari qo‘mondoni Alirizo Tangsiriyni yo‘q qilgani iddao qilinmoqda. Isroil rasmiylarining «The Jerusalem Post» nashriga tasdiqlashicha, mahalliy vaqt bilan soat 03:00 da sodir etilgan havo hujumi natijasida Tangsiriy bilan birga uning bir necha yuqori martabali yordamchilari ham halok bo‘lgan.

Alirizo Tangsiriy Eronning Ho‘rmuz bo‘g‘ozini yopib qo‘yish va mintaqadagi kemalar qatnovini nazorat qilish bo‘yicha asosiy strategi hisoblanar edi. Isroil mudofaa vazirligidagi manbalar ushbu operatsiya Tehronning dengiz qaroqchiligi va energetik shantaj siyosatiga berilgan keskin javob ekanini ta’kidlamoqda.

Ushbu suiqasd mintaqadagi harbiy keskinlikni eng yuqori nuqtaga olib chiqishi kutilmoqda. «The Times of Israel» nashrining qayd etishicha, Tangsiriyning o‘limi Eronning dengiz operatsiyalarini boshqarish tizimiga jiddiy zarba bo‘ldi.

Tehron hozircha ushbu yo‘qotish bo‘yicha rasmiy bayonot bermagan bo‘lsa-da, Isroilning davlat teleradiokompaniyasi «Kan» hujum haqidagi ma’lumotlarni tasdiqladi. Endilikda Eronning Ho‘rmuz bo‘g‘ozidagi keyingi harakatlari noma’lumligicha qolmoqda.

Energetik qamal va neft inqirozi

Ho‘rmuz bo‘g‘ozi orqali urush boshlanishidan avval kuniga qariyb 15 mln barrelni tashkil etgan neft xomashyosi va 5 mln barrel neft mahsulotlari tashilgan. Biroq joriy hafta boshiga kelib, ushbu ta’minot hajmi 16 mln barrelga qisqarib ketgan. Tangsiriy aynan shu ta’minot zanjirini uzish va bo‘g‘ozni to‘liq yopib qo‘yish rejalarini ishlab chiqqan edi.

Bozor tahlilchilari qo‘mondonning yo‘q qilinishi neft narxining yanada ko‘tarilishiga sabab bo‘lishidan xavotirda. Eronning ehtimoliy qasos hujumlari Fors ko‘rfazidagi tankerlar harakatini butunlay to‘xtatib qo‘yishi mumkin. Bu esa global energetika xavfsizligini jiddiy xavf ostida qoldiradi va jahon iqtisodiyoti uchun kutilmagan zarba bo‘ladi.

Geosiyosiy portlash ehtimoli

Isroilning ushbu amaliyoti Eronning harbiy salohiyatini zaiflashtirishga qaratilgan bo‘lsa-da, bu Tehronni yanada qattiqroq choralar ko‘rishga undashi mumkin. Tangsiriy nafaqat qo‘mondon, balki IIMK ichidagi eng nufuzli shaxslardan biri edi. Uning o‘limi Isroil va Eron o‘rtasidagi bevosita urushning yangi bosqichi boshlanganini anglatadi.

Ayni paytda AQSH va uning ittifoqchilari Fors ko‘rfazidagi kema qatnovini himoya qilish uchun qo‘shimcha kuchlarni safarbar etmoqda. Agar bo‘g‘oz butunlay yopilsa, bu nafaqat mintaqaviy, balki global moliyaviy tizimning qulashiga olib kelishi mumkin.