Евроиттифоқ Қамбарота ГЭС-1 учун 900 миллион евро ажратади

Европа Иттифоқи ва халқаро ҳамкорлар Марказий Осиёдаги гидроэнергетика инфратузилмасини ривожлантириш учун янги маблағлар ажратишни эълон қилди. Қарорлар 9–10 октябр кунлари Брюсселда бўлиб ўтган Global Gateway форумида қабул қилинди, деб хабар берди Европа комиссияси матбуот хизмати. Форумда Ўзбекистон, Қозоғистон, Қирғизистон, Европа Иттифоқи ва Европа инвестиция банки (ЕИБ) ўртасида Қамбарота ГЭС-1 лойиҳаси бўйича 900 миллион евролик англашув меморандумлари имзоланди. Шу билан бирга, Европа тикланиш ва тараққиёт банки (ЕТТБ) лойиҳани 1,3 миллиард евро миқдорида молиялаштириш имкониятини кўриб чиқмоқда. Еврокомиссар Ёзеф Сикела таъкидлаганидек, гидроэнергетикага оқилона инвестициялар минтақада барқарор энергия таъминотини таъминлаб, аҳолининг даромадини оширади ва атроф муҳитни муҳофаза қилади. Унинг сўзларига кўра, Қамбарота ГЭС-1 Марказий Осиёда энергия хавфсизлигини таъминлашда муҳим аҳамиятга эга бўлади. ЕИБ витсе-президенти Кириакос Какурис лойиҳани минтақавий электр савдоси ва иқтисодий ўсишни рағбатлантирувчи асосий элемент сифатида баҳолади. ЕТТБ президенти Одил Рено-Бассо эса Қамбарота ГЭС-1ни «Марказий Осиёнинг сув ва энергия хавфсизлиги учун флагман лойиҳа» деб атади. Қамбарота ГЭС-1 — Қирғизистоннинг Жалолобод вилоятида Норин дарёсида қурилаётган йирик энергетик иншоот бўлиб, унинг қуввати 1860 МВтни ташкил этади. Станция йилига 5,6 миллиард кВт·соат электр энергияси ишлаб чиқаради. Тўғон баландлиги 256 метр, сув омбори ҳажми 5,4 миллиард куб метр бўлади. Қурилишнинг умумий қиймати 5–6 миллиард долларга баҳоланган. Лойиҳа Ўзбекистон, Қозоғистон ва Қирғизистоннинг қўшма иштироки билан амалга оширилади. Акциядорлик улушлари Қирғизистонда — 34 фоиз, Ўзбекистон ва Қозоғистонда — ҳар бири 33 фоиз этиб белгиланган. Биринчи гидроагрегат қурилиш бошланганидан тўрт йил ўтиб ишга туширилиши кутилмоқда. Global Gateway ташаббуси Европа Иттифоқининг глобал инфратузилмага сармоя киритиш ва энергетика ҳамда транспорт соҳаларини ривожлантиришга қаратилган дастуридир. 2021–2027 йилларда ЕИ бу йўналишда 300 миллиард еврогача инвестиция жалб этишни режалаштирган.