Harbiy sanoat gigantlari global reytingi
Dunyodagi eng yirik qurol ishlab chiqaruvchi kompaniyalar reytingi va global bozordagi kuchlar muvozanati tahlili.
Stokholm xalqaro tinchlik tadqiqotlari instituti 2024-yildagi qurol savdosi hajmi bo‘yicha eng yirik 20 ta mudofaa kompaniyasi haqida ma’lumotlarni e’lon qildi.
Reytingda katta ustunlik bilan Lockheed Martin yetakchilik qilmoqda, bu esa tarmoqning bir nechta yirik pudratchilar qo‘lida yuqori darajada jamlanganini ko‘rsatadi.
AQSH kompaniyalari reytingning yuqori pog‘onalarida mutanosib ravishda katta ulushni egallagan. Shu bilan birga, Xitoy va Yevropa davlatlari ham o‘z ishtirokini bosqichma-bosqich oshirib bormoqda, bu esa global kuchlar muvozanatining sekin o‘zgarayotganini anglatadi.
Qurol-yarog‘ savdosi bo‘yicha eng yirik 10 kompaniyadan oltitasi amerikalik. Bu ularning ko‘lami va qimmat, uzoq muddatli mudofaa dasturlaridagi ishtirokini aks ettiradi. Qiruvchi samolyotlardan tortib raketaga qarshi mudofaa tizimlarigacha bo‘lgan loyihalar kompaniyalarga yillar davomida barqaror daromad keltiradi.
Umuman olganda, ushbu korporatsiyalar yuzlab milliard dollar daromad oladi, ammo mablag‘larning katta qismi bozor yetakchilari qo‘lida jamlangan.
Lockheed Martin qariyb 65 milliard dollarlik qurol savdosi daromadi bilan birinchi o‘rinni ishonchli tarzda egallagan. U RTX va Northrop Grummandan ancha oldinda.
Shuningdek, General Dynamics, Boeing va L3Harris Technologies ham birinchi o‘nlikdan joy olgan bo‘lib, AQSHga yetakchilar orasida oltita pozitsiyani ta’minlagan.
Yevropa kompaniyalari ham muhim o‘yinchilar bo‘lib qolmoqda, garchi ularning daromadlari amerikalik gigantlardan ortda bo‘lsa-da. BAE Systems dunyoda to‘rtinchi o‘rinni egallagan. Shuningdek, Leonardo, Airbus, Thales va Rheinmetall ham eng yirik 20 kompaniya qatoriga kiradi. Rossiyaning Rostex korporatsiyasi esa yettinchi o‘rinni egallagan.
Shu bilan birga, Xitoy davlat korporatsiyalari ham sezilarli rol o‘ynamoqda. Ular qatoriga AVIC, CETC, NORINCO, China State Shipbuilding Corporation va China Aerospace Science and Technology Corporation kiradi. Ushbu kompaniyalar aviatsiya, elektronika va kemasozlik sohalarida Xitoy harbiy-sanoat majmuasining jadal rivojlanayotganini namoyon etmoqda.
Eslatib o‘tamiz, avvalroq global qurol savdosida qaysi davlatlar yetakchi ekanligi haqida xabar bergan edik.
