АҚШ разведкаси «Гавана синдроми»ни ўрганмоқда

2024 йилда норвегиялик олим кучли микротўлқинли импулслар тарқатишга қодир қурилма ясаб, уни ўзида синаб кўрган. Ушбу жараён давлат сири сифатида қатъий махфий тутилган. Бу ҳақда «The Washington Post» нашри хабар бермоқда.

Қайд этилишича, тажрибадан сўнг тадқиқотчида «Гавана синдроми» кўринишларини эслатувчи неврологик аломатлар пайдо бўлган. Норвегия ҳукумати ушбу натижалар ҳақида АҚШ Марказий разведка бошқармасини (МРБ) хабардор қилган. Ўша йили қурилмани ўрганиш учун Пентагон ва Оқ уй вакиллари камида икки марта ушбу мамлакатга ташриф буюрган.

Манбаларнинг таъкидлашича, Норвегиядаги тажриба ушбу аломатлар хорижий қурол таъсирида юзага келганини тўлиқ исботламайди. Олимнинг аҳволи «классик» ҳолатлардан бироз фарқ қилган. Шунга қарамай, бу воқеа импулсли энергетик қурилмалар инсон организмига таъсир ўтказиши мумкинлигини таъкидлайдиганларнинг позициясини мустаҳкамлаган.

Рюкзакка сиғувчи «қурол» ва Пентагон синовлари

Нашрнинг ёзишича, Жо Байден маъмурияти ўз ваколатининг сўнгги ойларида импулсли радиотўлқинлар тарқатувчи қурилмани махфий равишда сотиб олган. Унинг «Гавана синдроми»ни келтириб чиқаришга қодирлиги тахмин қилинмоқда. Айни пайтда АҚШ Мудофаа вазирлиги ушбу ускунани синовдан ўтказяпти.

Қурилма таркибида Россияда ишлаб чиқарилган эҳтиёт қисмлар мавжуд. Бироқ уни айнан ким яратгани расман аниқланмаган, деб ёзади WP.

Аввалроқ шунга ўхшаш маълумотларни CNN телеканали ҳам эълон қилган эди. Унга кўра, Пентагон махфий операция давомида қўлга киритилган ушбу қурилмани бир йилдан ортиқ вақт давомида синовдан ўтказмоқда. У кичик ўлчамда бўлиб, бемалол рюкзакка сиғади. Америка ҳарбийлари у учун «миллионлаб доллар» тўлаган.

Геосиёсий айбловлар ва разведка хизматларининг хулосаси

2025 йил январида АҚШнинг еттита махсус хизматидан бештаси хориждаги америкалик дипломатлар билан юз берган ҳодисалар ортида Вашингтоннинг рақиблари турганини «даргумон» деб баҳолади. Яна иккита агентлик эса бунда хорижий разведка хизматларининг қўли бўлиши мумкинлигини истисно қилмаган.

Москва Россиянинг «Гавана синдроми»га алоқадорлиги ҳақидаги шубҳаларни қатъиян рад этмоқда.

«Буларнинг барчаси ОАВнинг асоссиз ва қуруқ айбловларидан бошқа нарса эмас», — деди президент матбуот котиби Дмитрий Песков.

Унинг таъкидлашича, «Гавана синдроми» мавзуси матбуотда йиллар давомида «айлантириб келинмоқда».

«Гавана синдроми»нинг келиб чиқиши ва тиббий оқибатлари

«Гавана синдроми» ўз номини 2016 йилда Кубада юз берган воқеадан сўнг олган. Ўшанда америкалик дипломатлар тўсатдан бош оғриғи, эшитиш ва кўриш қобилиятининг йўқолиши, мувозанат сақлашдаги муаммолар ҳамда кўнгил айнишидан шикоят қилган.

Тиббий текширувлар уларнинг айримларида бош миянинг енгил жароҳати ва марказий асаб тизими фаолиятининг бузилишини аниқлаган. Кейинчалик шунга ўхшаш ҳолатлар Хитой, Германия ва Сербияда ҳам қайд этилган.