Россия Болтиқбўйи давлатларига қарши уруш очадими? Уч давлат “пайтавасига қурт тушди”.

Литва, Латвия ва Эстония ҳукумати Россия босқинчиси бўлган тақдирда, тинч аҳолини оммавий эвакуация қилишни ўз ичига олган фавқулодда вазиятлар режасини ишлаб чиқмоқда. Бу ҳақда Reuters хабар берди. Тўлиқ миқёсли Россия-Украина уруши бошланиши билан Болтиқбўйи давлатлари мудофаа харажатларини икки баравар оширганди. Уларнинг ҳукуматлари Россия ва Беларус билан чегараларда мудофаа иншоотларини қуриш режаларини бир неча бор эълон қилган. 2025 йил май ойида Литва, Латвия ва Эстония ҳам фуқаролик мудофааси соҳасида ҳамкорлик қилишга келишиб олдилар. Шу ҳафтада Литва пойтахтида аҳолини эвакуация қилиш бўйича машғулотлар ўтказилди. Машғулотлар режасига кўра, Вилнюснинг тўрт туманидан 100 га яқин одам шаҳар транспорти ёрдамида мамлакатнинг бошқа шаҳарлари: Келме, Кедаиниаи, Каунас, Шиауляй ва Укмергедаги тайёрланган қабул марказларига эвакуация қилинди. Reuters агентлиги билан суҳбатлашган Литва расмийларининг айтишича, кўпроқ фуқаролар учун фавқулодда вазиятлар режаси ишлаб чиқилмоқда. Литва ёнғин ва қутқарув бошқармаси бошлиғи Ренатас Пожеланинг сўзларига кўра, Россия ҳужуми содир бўлган тақдирда, Литва Россия ва Беларус чегараларидан 40 километр масофада аҳолининг ярмини — тахминан 400 минг кишини эвакуация қилишни режалаштирмоқда. Ғарбий шаҳар Каунасда 300 минг киши маҳаллий мактаблар, университетлар, черковлар ва спорт майдончасига жойлаштирилиши кутилмоқда. Пожеланинг сўзларига кўра, эвакуация режаси доирасида йиғиш пунктлари аллақачон танланган, жумладан, Вилнюсда поездлар ва автобуслар ажратилган, омборлар зарурий анжомлар билан таъминланган. Ҳайдовчилар учун эвакуация қилиш учун афзал қилинган иккинчи даражали йўллар (асосий магистраллар армия учун тозаланади) ва бошпана топиш мумкин бўлган шаҳарлар кўрсатилган харита тайёрланди. "Эстония ўз аҳолисининг ўндан бир қисмини — тахминан 140 минг кишини вақтинчалик бошпаналарга кўчириш режасини тайёрламоқда", - деди Эстония Қутқарув кенгаши маслаҳатчиси Ивар Май. Улар орасида Россия билан чегарадош Нарва шаҳри (50 минг киши истиқомат қилади, асосан руслар) аҳолиси ҳам бор. Майнинг айтишича, бу режа фақат бошқа борадиган жойи бўлмаганлар учун амал қилади. "Қолганлари қариндошлариникига кўчиб ўтишлари мумкин", - дейди расмийлар. Латвия расмийларининг ҳисоб-китобларига кўра, мамлакат аҳолисининг учдан бир қисми — 630 минг киши Россия босқинига учраган тақдирда ўз уйларини ташлаб кетишади, деди агентликка мамлакат Давлат ёнғин ва қутқарув хизмати раҳбари ўринбосари Иварс Накуртс. Шундай қилиб, жами миллиондан ортиқ одам бошқа жойга кўчирилиши мумкин. Болтиқбўйи давлатларининг умумий аҳолиси 6,2 миллион киши (Литва – 2,9 миллион, Латвия – 1,9 миллион, Эстония – 1,4 миллион). Шу билан бирга, учта Болтиқбўйи мамлакатининг ҳеч бирида фуқароларни ўз ҳудудларидан ташқарига кўчириш бўйича батафсил режалар мавжуд эмас. Шу билан бирга, Россия анъанавий равишда Европага ҳужум қилиш режаларини рад этади. Россия президенти Владимир Путин Словакия Бош вазири Роберт Фико билан учрашувда Европанинг Россиянинг уларга ҳужум қилиш режалари ҳақидаги даъволари “провокация ёки тўлиқ қобилиятсизлик” эканини айтди.