800 минг фуқарога 22 млрд сўм асоссиз қарз ёзилган: тўловлар қайта ҳисобланди

Ўзбекистонда доимий рўйхатдан ўтган манзилида вақтинча яшамаган қарийб 800 минг нафар фуқарога ҳисобланган 22 млрд сўмга яқин асоссиз қарздорлик қайта ҳисоб-китоб қилинди. Бу ҳақда Рақобатни ривожлантириш ва истеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш қўмитаси хабар берди.

Қўмита тегишли ташкилотлар билан биргаликда ўтказган ўрганишларда вақтинча бошқа жойда яшаган ёки хорижга кетган фуқароларнинг доимий яшаш манзили бўйича айрим коммунал хизматлар учун тўловлар ҳисобланишида муаммолар аниқланган.

Хусусан, қарийб 800 минг нафар фуқарога улар доимий манзилида яшамаган давр учун маиший чиқиндиларни олиб чиқиб кетиш хизмати ҳақи ҳисобланган. Қўмита маълумотига кўра, шу орқали фуқаролар ҳуқуқлари тикланиб, улар фойдасига 22 млрд сўмга яқин асоссиз қарздорлик қайта ҳисоб-китоб қилиниши таъминланган.

Тўловлар нима сабабдан нотўғри ҳисобланган?

Қўмита ўрганишларида хорижда вақтинча яшайдиган, ишлайдиган, иш излаётган ёки таҳсил олаётган фуқаролар ҳақидаги маълумотлар амалдаги ҳолатга мос келмагани аниқланган. Шунингдек, янги абонентлар ҳақидаги маълумотлар ҳам тизимга ўз вақтида киритилмаган.

Натижада фуқаролар амалда яшамаган манзили бўйича чиқиндиларни олиб чиқиб кетиш хизмати учун қарздор сифатида қайд этилган.

Қўмита, шунингдек, ичимлик суви таъминоти бўйича ҳисоблагич билан таъминланмаган хонадонларда 100 нафарга яқин фуқаро яшамаганини аниқлаган.

Бироқ расмий хабарда 22 млрд сўмлик қайта ҳисоб-китобнинг ҳудудлар, коммунал хизмат турлари ёки ҳар бир фуқаро бўйича алоҳида тақсимоти келтирилмаган.

Қарздорликни қайта ҳисоблаш тартиби қандай?

Чиқиндиларни олиб чиқиб кетиш хизмати учун тўловларни ҳисоблаш тартиби Вазирлар Маҳкамасининг 2019 йил 6 февралдаги 95-сон қарори билан тасдиқланган қоидаларда белгиланган.

Ҳужжатнинг амалдаги таҳририга кўра, абонентлар сонидаги ўзгаришлар аниқланганда, тасдиқловчи ҳужжатлар мавжуд бўлса, тўловлар ўзгариш содир бўлган санадан бошлаб қайта ҳисобланади. Тасдиқловчи ҳужжатлар бўлмаган ҳолатларда эса ўтган уч ой учун ҳисоб-китоб қилиш назарда тутилган.

Тасдиқловчи ҳужжатлар қаторига яшаш жойи бўйича рўйхатга олинганлик маълумотлари, чегарадан ўтиш ва миграция қайдлари, шунингдек, тегишли далолатномалар кириши мумкин.

Қўмита эса ушбу муаммони тизимли ҳал қилиш учун коммунал хизматлар бўйича ҳисоб-китоб тизимларини миграция маълумотлари базалари билан интеграция қилишни таклиф этган. Шунингдек, хорижда бир ойдан ортиқ бўлган абонентлар ва улар билан бирга яшовчи шахсларга қайтиб келгунга қадар ҳар ойлик қайта ҳисоб-китоб қилиш тизимини жорий этиш бўйича тегишли идораларга таклифлар берилган.

Истеъмолчилар нимани билиши керак?

Қўмита хабарида 22 млрд сўмлик асоссиз қарздорлик қайта ҳисоб-китоб қилингани айтилган. Бироқ бу барча фуқароларнинг коммунал қарзлари бекор қилинганини англатмайди. Гап доимий яшаш манзилида бўлмаган давр учун нотўғри ҳисобланган тўловларни қайта ҳисоблаш ҳақида бормоқда.

Шу сабабли, фуқаролар ўз ҳисобидаги чиқинди хизмати қарздорлигини текширганда, яшаган даври ва абонентлар сонига оид маълумотлар тўғри акс этганига эътибор қаратиши мумкин. Ҳисоб-китобда хато бор деб ҳисоблаган истеъмолчилар Рақобат қўмитасининг расмий мурожаат каналлари орқали масала юзасидан маълумот олиши мумкин.

Қўмитанинг расмий сайтида жисмоний ва юридик шахслар мурожаатлари бўйича 1159 қисқа рақамли колл-марказ кўрсатилган.