Ўзбекистондаги эскирган стандартлар ЖСТга аъзо бўлишга тўсқинлик қилмоқда
Ўзбекистондаги 33 мингдан ортиқ стандартнинг қарийб ярми эскирган бўлиб, бу мамлакатнинг ЖСТга киришига тўсқинлик қилмоқда. Шу сабабли Олий Мажлис Техник жиҳатдан тартибга солиш агентлиги раҳбари А. Зокировга парламент сўрови юборди.
Ўзбекистонда амалда бўлган 33 мингдан ортиқ стандартнинг қарийб тенг ярми эскирган ёки халқаро талабларга жавоб бермайди ва бу ҳолат мамлакатнинг Жаҳон савдо ташкилотига (ЖСТ) кириши йўлида жиддий тўсиқ яратмоқда. Мазкур муаммо сабабли 10 ноябрь куни Олий Мажлис Қонунчилик палатаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Ўзбекистон техник жиҳатдан тартибга солиш агентлиги директори Ансабхон Зокировга расмий парламент сўрови юбориш тўғрисида қарор қабул қилди. Бу ҳақда «Газета.uz» ёзмоқда.
Қайд этилишича, сўровни тақдим этган депутат Нодира Жанибекова тизимдаги қолоқликларни кескин танқид қилган.
«Мавжуд стандартлар базаси эскирган. Амалдаги 33 мингдан ортиқ стандартларнинг қарийб 50 фоизи эскирган ёки халқаро талабларга жавоб бермайди», — деган у.
Депутатнинг таъкидлашича, техник жиҳатдан тартибга солиш тизимининг халқаро талабларга тўлиқ мувофиқ бўлиши ташкилотга аъзоликнинг асосий шартларидан бири ҳисобланади.
«Бу ҳолат Жаҳон савдо ташкилотига аъзо бўлиш жараёнида жиддий тўсиққа айланмоқда», — деган у.
Мажлис давомида депутатлар соҳада жараёнларнинг етарли даражада рақамлаштирилмагани ва коррупциявий хавфлар сақланиб қолаётганига алоҳида эътибор қаратган.
«Ўтказилган ўрганишлар ва таҳлиллар соҳада ечим ва эътибор талаб қиладиган бир қатор масалалар мавжудлигини кўрсатди. Хусусан, коррупциявий хавфларни аниқлаш ва бартараф этиш бўйича ишлар тўлиқ ташкил этилмаганини қайд этиш лозим», — дея қўшимча қилган Н. Жанибекова.
Шу муносабат билан, Техник жиҳатдан тартибга солиш агентлиги раҳбарига давлат бошқаруви самарадорлиги, рақамлаштириш, очиқликни таъминлаш ва коррупциядан холи тизимни шакллантириш бўйича тўртта асосий йўналишда саволлар йўналтирилди. Қонунчиликка мувофиқ, мансабдор шахс ушбу сўровга 10 кун ичида ёзма равишда асослантирилган жавоб тақдим этиши шарт.
Маълумот ўрнига, миллий стандартларни қайта кўриб чиқиш зарурлиги 2026 йил 12 февраль куни президент ҳузуридаги йиғилишда ҳам кўтарилган эди. Давлат раҳбарининг 16 февралдаги фармонига асосан, 2026 йилнинг 1 майидан бошлаб ҳар қандай даражадаги стандартларни қўллаш ихтиёрий тус олди.
Режага мувофиқ, 2026 йилнинг 1 июлидан тўқимачилик, чарм, мебель, электротехника ва автомобиль саноатида, 2027 йилдан нефть-газ, металлургия, қурилиш ва тиббиётда, 2028 йилдан эса энергетика, кимё ва экология тармоқларида халқаро стандартларга босқичма-босқич тўлиқ ўтиш кўзда тутилган.
